Nam Bộ sau 1/7/2025 còn 8 đơn vị cấp tỉnh: TP Hồ Chí Minh (gồm Bình Dương, Bà Rịa – Vũng Tàu cũ), Đồng Nai (gồm Bình Phước cũ), Tây Ninh (gồm Long An cũ), Đồng Tháp (gồm Tiền Giang cũ), Vĩnh Long (gồm Bến Tre, Trà Vinh cũ), Cần Thơ (gồm Sóc Trăng, Hậu Giang cũ), An Giang (gồm Kiên Giang cũ) và Cà Mau (gồm Bạc Liêu cũ). Trước đó, cùng vùng đất này có 19 tỉnh, thành.
Với khách du lịch, thay đổi lớn nhất là TP Hồ Chí Minh nay có biển thật sự (Vũng Tàu, Long Hải, Hồ Tràm, Côn Đảo) và rừng, suối khoáng; còn ở miền Tây, mỗi tỉnh mới gộp hai ba vùng sông nước khác nhau, từ miệt vườn cù lao tới vùng Khmer, rừng tràm, biển đảo. Bài này đi qua từng tỉnh mới, chỉ ra vùng du lịch đã gộp vào, rồi gợi ý lịch trình miền Tây theo bản đồ mới.
Tám tỉnh, thành Nam Bộ và vùng du lịch
Cột cuối nêu những vùng được biết nhiều, chưa phải danh sách đủ:
| Tỉnh, thành mới | Tỉnh cũ hợp thành | Vùng du lịch tiêu biểu |
|---|---|---|
| TP Hồ Chí Minh | TP Hồ Chí Minh, Bình Dương, Bà Rịa – Vũng Tàu | trung tâm Sài Gòn, Củ Chi, rừng ngập mặn Cần Giờ, Vũng Tàu, Long Hải, Hồ Tràm, suối khoáng Bình Châu, Côn Đảo |
| Đồng Nai | Đồng Nai, Bình Phước | vườn quốc gia Nam Cát Tiên, Bửu Long, núi Bà Rá, Bù Gia Mập |
| Tây Ninh | Tây Ninh, Long An | núi Bà Đen, hồ Dầu Tiếng, làng nổi Tân Lập, Láng Sen |
| Đồng Tháp | Đồng Tháp, Tiền Giang | Tràm Chim, Gáo Giồng, làng hoa Sa Đéc, cù lao Thới Sơn, chợ nổi Cái Bè, Gò Công |
| Vĩnh Long | Vĩnh Long, Bến Tre, Trà Vinh | cù lao An Bình, vườn dừa Bến Tre, ao Bà Om, biển Ba Động |
| Cần Thơ | Cần Thơ, Sóc Trăng, Hậu Giang | chợ nổi Cái Răng, Phong Điền, chùa Khmer Sóc Trăng, Lung Ngọc Hoàng, chợ nổi Ngã Bảy |
| An Giang | An Giang, Kiên Giang | Châu Đốc, núi Sam, rừng tràm Trà Sư, núi Cấm, Óc Eo, Hà Tiên, Phú Quốc, Nam Du, U Minh Thượng |
| Cà Mau | Cà Mau, Bạc Liêu | Mũi Cà Mau, rừng U Minh Hạ, nhà Công tử Bạc Liêu, cánh đồng điện gió ven biển |
Nhìn bảng, An Giang mới là tỉnh có nhiều kiểu du lịch nhất Nam Bộ: núi (Thất Sơn), rừng tràm, di chỉ khảo cổ Óc Eo, biển Hà Tiên và hai quần đảo lớn Phú Quốc, Nam Du. TP Hồ Chí Minh đứng thứ hai với đủ đô thị, rừng ngập mặn, biển và đảo.
TP Hồ Chí Minh mở rộng: biển, đảo và rừng trong một thành phố
Khi Bình Dương và Bà Rịa – Vũng Tàu nhập vào, TP Hồ Chí Minh trở thành thành phố có lãnh thổ trải từ vùng đồi đất đỏ giáp Bình Phước cũ xuống tận biển và hải đảo. Vùng Bà Rịa – Vũng Tàu cũ mang về các bãi biển Vũng Tàu (nay phường Vũng Tàu và các phường lân cận), Long Hải, Phước Hải, Hồ Tràm, Hồ Cốc, suối khoáng nóng Bình Châu, khu bảo tồn Bình Châu – Phước Bửu, và Côn Đảo nay là đặc khu. Vùng Bình Dương cũ có các làng nghề như sơn mài Tương Bình Hiệp, gốm Lái Thiêu và khu du lịch sinh thái ven sông Sài Gòn.
Những chuyến "đi tỉnh cuối tuần" của người Sài Gòn vì vậy nay phần lớn là chuyến trong thành phố. Một kỳ nghỉ hai ngày có thể kết hợp Cần Giờ (rừng ngập mặn, khu dự trữ sinh quyển) với Vũng Tàu: từ Cần Giờ có tuyến tàu, phà biển nối sang Vũng Tàu (lịch chạy tuỳ thời điểm), tiết kiệm đường bộ vòng qua Đồng Nai. Côn Đảo có chuyến bay từ trung tâm thành phố và tàu từ Vũng Tàu, Trần Đề (Sóc Trăng cũ).
Về địa chỉ, nhiều cơ sở lưu trú ở Vũng Tàu vẫn ghi "tỉnh Bà Rịa – Vũng Tàu" trên trang đặt phòng. Không sai về vị trí, chỉ chưa cập nhật tên đơn vị hành chính.
Đồng Nai và Tây Ninh: rừng, núi và vùng đất ngập nước
Đồng Nai có thêm rừng Bình Phước cũ. Ngoài vườn quốc gia Nam Cát Tiên (nay thuộc xã Nam Cát Tiên, Tà Lài), Đồng Nai mới có vườn quốc gia Bù Gia Mập, núi Bà Rá ở vùng Phước Long cũ, khu di tích Sóc Bom Bo. Đây là vùng hợp với người thích rừng, đi bộ, xem chim.
Tây Ninh có núi Bà Đen và vùng Đồng Tháp Mười của Long An cũ. Núi Bà Đen, ngọn núi cao nhất Nam Bộ, vẫn là điểm đến chính của Tây Ninh. Phần Long An cũ mang về vùng Đồng Tháp Mười với làng nổi Tân Lập, khu bảo tồn đất ngập nước Láng Sen, và vùng Cần Giuộc, Cần Đước gần TP Hồ Chí Minh.
Trung tâm hành chính Tây Ninh ở Tân An. Tây Ninh mới đặt trung tâm hành chính tại Tân An, vốn là tỉnh lỵ Long An cũ, gần TP Hồ Chí Minh. Với khách du lịch, núi Bà Đen vẫn cách trung tâm Tây Ninh cũ một đoạn ngắn như trước.
Đi trong ngày từ TP Hồ Chí Minh. Củ Chi, núi Bà Đen, làng nổi Tân Lập, Nam Cát Tiên đều có thể đi trong ngày nếu xuất phát sớm, dù Nam Cát Tiên nên ở lại một đêm để đi rừng sáng sớm.
Miền Tây theo tỉnh mới: mỗi tỉnh nhiều vùng sông nước
Đồng Tháp mới gộp Tiền Giang, nên một tỉnh trải từ vùng ngập Đồng Tháp Mười (Tràm Chim, Gáo Giồng, Xẻo Quýt) qua làng hoa Sa Đéc tới cù lao Thới Sơn (nay phường Thới Sơn), chợ nổi Cái Bè và vùng biển Gò Công. Trung tâm hành chính tỉnh mới đặt tại Mỹ Tho cũ, gần TP Hồ Chí Minh hơn Cao Lãnh.
Vĩnh Long mới gộp Bến Tre và Trà Vinh. Cù lao An Bình với vườn trái cây, nhà cổ ở Vĩnh Long cũ; xứ dừa và các cồn trên sông Tiền ở Bến Tre cũ; văn hoá Khmer với ao Bà Om, hàng trăm ngôi chùa Khmer và biển Ba Động ở Trà Vinh cũ. Ba vùng khác nhau rõ rệt, nên một chuyến Vĩnh Long mới nên có ít nhất hai ngày.
Cần Thơ mới gộp Sóc Trăng và Hậu Giang. Ngoài chợ nổi Cái Răng (nay phường Cái Răng) và vườn trái cây Phong Điền, thành phố có thêm chùa Dơi, chùa Chén Kiểu và lễ hội Oóc Om Bóc – đua ghe ngo của người Khmer ở Sóc Trăng cũ, khu bảo tồn Lung Ngọc Hoàng và chợ nổi Ngã Bảy ở Hậu Giang cũ.
An Giang mới và Cà Mau mới là hai đầu cực tây và cực nam. An Giang có vùng Bảy Núi, Châu Đốc, Trà Sư, Óc Eo, rồi Hà Tiên, Rạch Giá, Phú Quốc, Nam Du. Cà Mau có Mũi Cà Mau (xã Đất Mũi), rừng U Minh Hạ, và từ phần Bạc Liêu cũ có nhà Công tử Bạc Liêu, khu nhà cổ, cánh đồng điện gió ven biển.
Lịch trình miền Tây 6 ngày theo bản đồ mới
Gợi ý dưới đây xuất phát và kết thúc ở TP Hồ Chí Minh, đi qua năm tỉnh, thành miền Tây:
- Ngày 1 (Đồng Tháp): cù lao Thới Sơn, chợ nổi Cái Bè; chiều sang Vĩnh Long.
- Ngày 2 (Vĩnh Long): cù lao An Bình, nhà cổ; chiều qua vùng Bến Tre cũ hoặc xuống Trà Vinh cũ thăm ao Bà Om.
- Ngày 3 (Cần Thơ): sáng sớm chợ nổi Cái Răng, vườn Phong Điền; chiều xuống vùng Sóc Trăng cũ thăm chùa Khmer.
- Ngày 4 (Cà Mau): qua Bạc Liêu cũ, nhà Công tử, cánh đồng điện gió; tối nghỉ trung tâm Cà Mau.
- Ngày 5 (Cà Mau – An Giang): sáng đi Mũi Cà Mau hoặc rừng U Minh; chiều đi Rạch Giá.
- Ngày 6 (An Giang): Châu Đốc, núi Sam, rừng tràm Trà Sư; về TP Hồ Chí Minh hoặc nối chuyến ra Phú Quốc.
Đường bộ miền Tây đã cải thiện nhiều với các cầu lớn và tuyến cao tốc, nhưng vẫn có nhiều phà, đường nhỏ ven kênh. Đi thong thả, đừng nhồi quá nhiều điểm trong một ngày. Mùa nước nổi (khoảng tháng 9–11) là lúc An Giang, Đồng Tháp đẹp nhất; mùa trái cây (khoảng tháng 5–8) là lúc miệt vườn đông vui nhất.
Những tên gọi quen vẫn dùng khi đi miền Tây
Người miền Tây và người làm du lịch vẫn nói "xứ dừa Bến Tre", "Sóc Trăng chùa Khmer", "Bạc Liêu Công tử", "Tiền Giang miệt vườn". Đó là tên vùng văn hoá, không phải tên đơn vị hành chính, và không có lý do gì phải bỏ. Đặc sản như kẹo dừa Bến Tre, bánh pía Sóc Trăng, xoài cát Hòa Lộc vẫn mang tên vùng cũ; chỉ dẫn địa lý không đổi theo ranh giới tỉnh.
Còn khi đặt xe, mua vé tàu cao tốc, điền giấy tờ lưu trú, bạn sẽ gặp cả hai cách ghi. Bến xe, cảng tàu vẫn mang tên đô thị: bến xe Bến Tre, cảng Rạch Giá, bến tàu Trần Đề. Biết tỉnh mới của từng nơi giúp bạn tra cứu thông tin chính thức (lễ hội, cảnh báo thời tiết, thông báo của ban quản lý khu du lịch) đúng chỗ.
Một mẹo nhỏ khi tìm đường: ứng dụng bản đồ thường nhận cả tên cũ lẫn tên mới, nhưng kết quả gợi ý có thể nhảy sang một xã trùng tên ở tỉnh khác. Miền Tây có rất nhiều xã mang tên Tân, Long, Phú, Mỹ lặp lại giữa các tỉnh. Khi gõ địa chỉ, hãy thêm tên tỉnh mới, hoặc gõ thẳng tên điểm đến kèm tên đô thị quen (ví dụ "chợ nổi Cái Răng Cần Thơ") để tránh bị dẫn nhầm sang nơi khác hàng trăm cây số.
Vùng Đồng Tháp Mười nay chia cho hai tỉnh
Đồng Tháp Mười là vùng trũng ngập nước rộng lớn giữa sông Tiền và biên giới Campuchia, trước đây trải trên ba tỉnh Long An, Đồng Tháp và Tiền Giang. Sau sáp nhập, phần Long An cũ thuộc Tây Ninh, còn phần Đồng Tháp và Tiền Giang cũ thuộc tỉnh Đồng Tháp mới. Nói cách khác, cùng một vùng sinh thái nay chỉ còn hai tỉnh thay vì ba.
Với người đi du lịch, điều này giúp lên lịch trình gọn hơn. Phía Tây Ninh có làng nổi Tân Lập (xã Tân Lập cũ thuộc huyện Tân Thạnh, nay là xã Nhơn Hòa Lập) với con đường ván xuyên rừng tràm, và khu bảo tồn Láng Sen; phía Đồng Tháp có vườn quốc gia Tràm Chim, khu sinh thái Gáo Giồng, khu di tích Gò Tháp, và vùng Tân Phước của Tiền Giang cũ với rừng tràm, đồng sen. Một chuyến hai ngày có thể đi vòng từ Tân An qua làng nổi Tân Lập, sang Tràm Chim rồi về Cao Lãnh.
Mùa đẹp của cả vùng là mùa nước nổi, khi đồng ruộng ngập trắng, sen súng nở và cá tôm theo nước về. Mùa khô thì rừng tràm khô hơn, đường đi dễ hơn nhưng cảnh sông nước kém đầy đặn. Nếu muốn ngắm chim, nên hỏi ban quản lý khu bảo tồn về thời điểm chim tập trung trong năm, vì mỗi khu có lịch riêng.
Câu hỏi thường gặp
Vũng Tàu bây giờ thuộc tỉnh nào?
Vũng Tàu thuộc TP Hồ Chí Minh từ 1/7/2025, vì tỉnh Bà Rịa – Vũng Tàu đã nhập vào thành phố. Thành phố Vũng Tàu cũ nay chia thành các phường Vũng Tàu, Tam Thắng, Rạch Dừa, Phước Thắng và xã Long Sơn.
Miền Tây còn bao nhiêu tỉnh sau sáp nhập?
Đồng bằng sông Cửu Long còn 5 tỉnh, thành gọn trong vùng: Đồng Tháp, Vĩnh Long, Cần Thơ, An Giang, Cà Mau. Tây Ninh mới có thêm Long An cũ, vốn thuộc đồng bằng sông Cửu Long, nên tuỳ cách xếp có thể tính là 6.
Chợ nổi Cái Bè thuộc tỉnh nào?
Chợ nổi Cái Bè ở vùng Tiền Giang cũ, nay thuộc tỉnh Đồng Tháp. Chợ nổi Cái Răng vẫn thuộc Cần Thơ. Chợ nổi Ngã Bảy ở Hậu Giang cũ nay cũng thuộc Cần Thơ.
Bến Tre bây giờ thuộc tỉnh nào?
Bến Tre nhập vào tỉnh Vĩnh Long từ 1/7/2025, cùng với Trà Vinh. Thành phố Bến Tre cũ nay là các phường Bến Tre, An Hội, Phú Khương, Phú Tân, Sơn Đông. Tên "xứ dừa Bến Tre" vẫn được dùng như tên vùng.
Đi miền Tây mấy ngày là đủ?
Ba bốn ngày đủ cho một vòng Đồng Tháp – Vĩnh Long – Cần Thơ. Muốn đến Cà Mau, Châu Đốc, Hà Tiên thì cần sáu đến bảy ngày. Phú Quốc nên tính riêng thêm vài ngày.
Côn Đảo đi từ đâu?
Côn Đảo nay là đặc khu của TP Hồ Chí Minh. Có chuyến bay từ sân bay Tân Sơn Nhất và một số sân bay khác, và tàu cao tốc từ Vũng Tàu hoặc từ cảng Trần Đề ở vùng Sóc Trăng cũ. Lịch chạy thay đổi theo mùa và thời tiết.