Sau ngày 1/7/2025, Việt Nam có 6 thành phố trực thuộc trung ương: Hà Nội, Hải Phòng, Huế, Đà Nẵng, TP Hồ Chí Minh và Cần Thơ. Hà Nội và Huế giữ nguyên ranh giới; bốn thành phố còn lại đều mở rộng: Hải Phòng nhận thêm Hải Dương, Đà Nẵng nhận thêm Quảng Nam, TP Hồ Chí Minh nhận thêm Bình Dương và Bà Rịa - Vũng Tàu, Cần Thơ nhận thêm Sóc Trăng và Hậu Giang. Số thành phố trực thuộc trung ương không đổi so với đầu năm 2025.
Thành phố trực thuộc trung ương là đơn vị ngang cấp tỉnh, nên khi ghi địa chỉ ở sáu nơi này, dòng cuối cùng là "thành phố" chứ không phải "tỉnh". Sau sáp nhập, ba trong sáu thành phố có phần lớn diện tích là nông thôn, đồi núi hoặc biển đảo, nên hình dung "thành phố là phố xá" không còn đúng. Bài này lần lượt đi qua từng thành phố.
Sáu thành phố trực thuộc trung ương: trước và sau 1/7/2025
Bảng tóm tắt thành phần của từng thành phố. Đặc khu là đơn vị cấp xã đặc biệt, phần lớn là các huyện đảo cũ:
| Thành phố | Gồm vùng đất | Thay đổi chính | Đặc khu trực thuộc |
|---|---|---|---|
| Hà Nội | Hà Nội như trước | Bỏ quận, huyện, thị xã; sắp xếp lại phường, xã | Không có |
| Hải Phòng | Hải Phòng và Hải Dương cũ | Mở rộng sang vùng đồng bằng, đồi núi phía tây | Cát Hải, Bạch Long Vĩ |
| Huế | Huế như trước | Lên trực thuộc trung ương từ 1/1/2025; bỏ cấp huyện từ 1/7/2025 | Không có |
| Đà Nẵng | Đà Nẵng và Quảng Nam cũ | Mở rộng tới miền núi giáp Lào và vùng Hội An, Tam Kỳ | Hoàng Sa |
| TP Hồ Chí Minh | TP Hồ Chí Minh, Bình Dương, Bà Rịa - Vũng Tàu cũ | Thêm vùng công nghiệp phía bắc và vùng biển phía đông nam | Côn Đảo |
| Cần Thơ | Cần Thơ, Sóc Trăng, Hậu Giang cũ | Mở rộng ra tới biển Đông qua vùng Sóc Trăng cũ | Không có |
Đặc khu Hoàng Sa của Đà Nẵng và đặc khu Trường Sa của tỉnh Khánh Hòa là hai đơn vị cấp xã ở hai quần đảo xa bờ, được tổ chức theo mô hình đặc khu.
Hà Nội: giữ ranh giới, đổi toàn bộ cấp dưới
Hà Nội không ghép thêm tỉnh nào trong năm 2025. Lần mở rộng gần nhất là năm 2008, khi tỉnh Hà Tây, huyện Mê Linh của Vĩnh Phúc và bốn xã thuộc huyện Lương Sơn của Hòa Bình nhập vào Thủ đô. Kể từ đó, Hà Nội đã có diện tích lớn, gồm cả vùng nội đô dày đặc và vùng nông thôn, bán sơn địa ở phía tây như Ba Vì.
Thay đổi lớn nhất với người Hà Nội năm 2025 là bỏ cấp quận, huyện. Những tên quen như Hoàn Kiếm, Ba Đình, Đống Đa, Cầu Giấy, Hà Đông không còn là đơn vị hành chính. Phần lớn tên quận cũ vẫn được dùng lại làm tên một phường mới, nhưng phường đó thường chỉ là một phần của quận cũ. Vì vậy câu "nhà ở quận Đống Đa" trong giao tiếp vẫn hiểu được, còn trên giấy tờ phải ghi tên phường mới.
Một lưu ý cho người đi làm thủ tục: các cơ quan thành phố vẫn ở chỗ cũ, nhưng những việc trước làm ở quận, huyện nay đã chuyển về phường, xã hoặc lên thành phố. Kiểm nơi tiếp nhận trước khi đi giúp tiết kiệm cả buổi sáng.
Hải Phòng và Đà Nẵng: hai thành phố cảng nhận thêm một tỉnh
Hải Phòng mới gồm Hải Phòng và toàn bộ tỉnh Hải Dương cũ. Trung tâm hành chính đặt ở Hải Phòng cũ. Hải Dương cũ mang theo vùng đồng bằng trồng lúa, vải thiều Thanh Hà, vùng đồi núi Chí Linh – Kinh Môn cùng nhiều khu công nghiệp dọc quốc lộ 5. Thành phố cũ Hải Dương nay chia thành nhiều phường, trong đó có phường mang tên Hải Dương. Phía biển, Hải Phòng giữ hai đặc khu Cát Hải và Bạch Long Vĩ.
Đà Nẵng mới gồm Đà Nẵng và tỉnh Quảng Nam cũ, trung tâm đặt ở Đà Nẵng cũ. Quảng Nam cũ trải từ biển Hội An, Tam Kỳ lên tới vùng núi phía tây giáp Lào, vùng có núi Ngọc Linh. Vì vậy Đà Nẵng mới có cả phố biển, phố cổ, đồng bằng ven sông Thu Bồn và vùng núi cao, với cả các khu di sản như phố cổ Hội An và khu đền tháp Mỹ Sơn.
Điểm chung của hai thành phố này: diện tích tăng mạnh, phần nông thôn và miền núi chiếm tỷ lệ lớn. Người ở Hội An, Tam Kỳ hay Chí Linh nay ghi "thành phố Đà Nẵng" hoặc "thành phố Hải Phòng" trong địa chỉ, dù nơi mình ở cách trung tâm thành phố hàng chục cây số. Đó là chỗ người gửi hàng hay nhầm, nên ghi thêm tên xã, phường mới thật rõ.
TP Hồ Chí Minh: siêu đô thị ghép ba
TP Hồ Chí Minh mới gồm TP Hồ Chí Minh, tỉnh Bình Dương và tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu cũ. Theo dữ liệu đối chiếu của trang, đây là đơn vị cấp tỉnh có nhiều xã, phường nhất cả nước sau sắp xếp, với khoảng 168 đơn vị cấp xã, trong đó có đặc khu Côn Đảo.
Bình Dương cũ đóng góp vùng đô thị – công nghiệp phía bắc: Thủ Dầu Một, Dĩ An, Thuận An, Bến Cát, Tân Uyên. Bà Rịa - Vũng Tàu cũ đóng góp vùng biển phía đông nam: Vũng Tàu, Bà Rịa, Phú Mỹ với cảng Cái Mép – Thị Vải, Long Hải, Xuyên Mộc, cùng quần đảo Côn Đảo. Trong lòng TP Hồ Chí Minh cũ vẫn còn Cần Giờ với rừng ngập mặn ven biển. Thành phố mới vì vậy có hai mặt tiền biển: Cần Giờ và Vũng Tàu.
Tên các thành phố cũ vẫn còn trong tên phường. Thành phố Thủ Dầu Một cũ nay gồm các phường như Thủ Dầu Một, Phú Lợi, Chánh Hiệp, Bình Dương, Phú An; thành phố Vũng Tàu cũ gồm các phường Vũng Tàu, Tam Thắng, Rạch Dừa, Phước Thắng và xã Long Sơn. Người ở các phường này ghi địa chỉ là "thành phố Hồ Chí Minh".
Với người làm thủ tục cấp tỉnh, các cơ quan của thành phố đặt ở TP Hồ Chí Minh cũ. Trong giai đoạn chuyển tiếp, việc bố trí điểm tiếp nhận ở Bình Dương cũ và Bà Rịa - Vũng Tàu cũ có thể thay đổi; nên kiểm thông báo của thành phố trước khi đi xa.
Cần Thơ và Huế: một thành phố ra biển, một thành phố giữ nguyên
Cần Thơ mới gồm Cần Thơ, Sóc Trăng và Hậu Giang cũ, trung tâm đặt ở Cần Thơ cũ. Hậu Giang tách từ Cần Thơ năm 2004, nay trở lại chung một đơn vị. Sóc Trăng cũ mang theo vùng ven biển với các cửa sông của sông Hậu, nên Cần Thơ mới có bờ biển, điều mà Cần Thơ cũ không có. Vùng Sóc Trăng cũ cũng là nơi có cộng đồng người Khmer đông, với chùa Khmer và lễ hội Oóc Om Bóc – đua ghe ngo.
Thành phố cũ Sóc Trăng nay chia thành một số phường, trong đó có phường Sóc Trăng; thành phố Vị Thanh của Hậu Giang cũ cũng thành các phường như Vị Thanh, Vị Tân. Người ở những nơi này nay ghi "thành phố Cần Thơ", dù trong giao tiếp hằng ngày vẫn quen nói "dưới Sóc Trăng" hay "dưới Vị Thanh".
Huế là trường hợp đặc biệt. Thành phố đã lên trực thuộc trung ương từ ngày 1/1/2025, sáu tháng trước đợt sắp xếp cấp tỉnh, và trong đợt tháng 7/2025 không ghép thêm vùng nào. Phạm vi thành phố Huế vì vậy trùng với tỉnh Thừa Thiên Huế cũ: từ vùng núi A Lưới giáp Lào, qua đồng bằng và kinh thành, tới phá Tam Giang và vùng biển. Thay đổi của Huế nằm ở cấp dưới: bỏ quận, thị xã, huyện và sắp xếp lại phường, xã.
So sánh nhanh: thành phố trực thuộc trung ương khác tỉnh ở điểm nào
Về vị trí trong hệ thống hành chính, thành phố trực thuộc trung ương và tỉnh là ngang cấp: cùng là đơn vị cấp tỉnh, cùng có hội đồng nhân dân, ủy ban nhân dân cấp tỉnh. Khác biệt nằm ở mô hình quản lý đô thị, một số cơ chế đặc thù theo luật riêng cho từng thành phố, và cách gọi tên đơn vị cấp xã: thành phố thường có tỷ lệ phường cao hơn tỉnh.
Với người dân, khác biệt dễ thấy nhất là cách ghi địa chỉ. Ở thành phố trực thuộc trung ương, dòng cuối ghi "thành phố Hà Nội", "thành phố Đà Nẵng"; ở tỉnh, dòng cuối ghi "tỉnh Gia Lai", "tỉnh Lâm Đồng". Sau sáp nhập, không còn "thành phố thuộc tỉnh" như thành phố Quy Nhơn, thành phố Đà Lạt, nên chữ "thành phố" trong địa chỉ mới chỉ còn dùng cho sáu đơn vị này.
Một hiểu lầm hay gặp: nghĩ rằng ở thành phố trực thuộc trung ương thì toàn bộ là phường. Thực tế, sau khi Hải Phòng, Đà Nẵng, TP Hồ Chí Minh và Cần Thơ nhận thêm tỉnh, rất nhiều đơn vị cấp xã trong các thành phố này là xã nông thôn, thậm chí xã miền núi như ở vùng Quảng Nam cũ. Hà Nội và Huế cũng có nhiều xã.
Lưu ý thực tế khi gửi hàng, đi lại, làm giấy tờ ở sáu thành phố
Sau khi bốn thành phố mở rộng, nhiều thói quen cũ không còn đúng. Những lưu ý dưới đây giúp tránh mất công trong đời sống hằng ngày:
- Đừng suy địa chỉ từ tên thành phố. Một người ghi "thành phố Đà Nẵng" có thể đang ở vùng núi phía tây Quảng Nam cũ, cách biển Mỹ Khê cả trăm cây số. Khi hẹn giao hàng, hỏi thêm tên xã, phường mới và một mốc dễ nhận như chợ, trường học.
- Ghi tên phường mới, không ghi tên quận cũ. Ở Hà Nội và TP Hồ Chí Minh, thói quen nói tên quận còn rất mạnh, nhưng trên giấy tờ mới chỉ ghi phường. Có thể ghi tên quận cũ trong ngoặc khi gửi hàng để người giao dễ tìm.
- Phân biệt phường mang tên thành phố cũ. Phường Thủ Dầu Một, phường Vũng Tàu, phường Hải Dương, phường Sóc Trăng chỉ là một phần của thành phố cũ cùng tên. Người ở các phường lân cận trên cùng vùng đất cũ ghi tên phường khác.
- Kiểm nơi tiếp nhận hồ sơ cấp thành phố. Trong giai đoạn chuyển tiếp, một số thành phố duy trì điểm tiếp nhận ở trung tâm tỉnh cũ; cách bố trí có thể thay đổi theo thời gian, nên kiểm Cổng Dịch vụ công quốc gia trước khi đi.
- Đặc khu là cấp xã. Người ở Côn Đảo, Cát Hải hay Bạch Long Vĩ ghi tên đặc khu ở vị trí của xã, phường, rồi tới tên thành phố.
Với người làm kinh doanh, hồ sơ doanh nghiệp, hóa đơn và hợp đồng có ghi địa chỉ cũ cần được rà theo hướng dẫn của cơ quan thuế và cơ quan đăng ký kinh doanh; trang này chỉ nêu nguyên tắc chung.
Câu hỏi thường gặp
Việt Nam có mấy thành phố trực thuộc trung ương?
Có 6 thành phố: Hà Nội, Hải Phòng, Huế, Đà Nẵng, TP Hồ Chí Minh và Cần Thơ. Huế trở thành thành phố trực thuộc trung ương từ ngày 1/1/2025; đợt sắp xếp tháng 7/2025 không thêm hay bớt thành phố nào, chỉ mở rộng bốn thành phố.
Bình Dương có còn là tỉnh không?
Không. Từ ngày 1/7/2025, toàn bộ tỉnh Bình Dương cũ thuộc TP Hồ Chí Minh. Tên Bình Dương vẫn còn trong tên một số phường, như phường Bình Dương trên vùng thành phố Thủ Dầu Một cũ, nhưng không còn là tên tỉnh.
Hội An nay thuộc Quảng Nam hay Đà Nẵng?
Hội An nay thuộc thành phố Đà Nẵng, vì toàn bộ tỉnh Quảng Nam cũ đã nhập vào Đà Nẵng. Vùng thành phố Hội An cũ nay gồm các phường như Hội An, Hội An Đông, Hội An Tây và xã Tân Hiệp ở cụm đảo Cù Lao Chàm.
Sóc Trăng nhập vào Cần Thơ hay Bạc Liêu?
Sóc Trăng nhập vào thành phố Cần Thơ, cùng với Hậu Giang. Bạc Liêu nhập vào tỉnh Cà Mau. Nhờ vùng Sóc Trăng cũ, thành phố Cần Thơ mới có thêm bờ biển ở phía đông nam.
Ở thành phố trực thuộc trung ương có còn xã không?
Có, và rất nhiều. Sau khi mở rộng, các thành phố như Đà Nẵng, Hải Phòng, Cần Thơ, TP Hồ Chí Minh có nhiều xã nông thôn, xã miền núi và cả đặc khu đảo. Chỉ những khu vực có tính chất đô thị mới được tổ chức thành phường.
Hải Dương nhập vào Hải Phòng hay Hưng Yên?
Hải Dương nhập vào thành phố Hải Phòng. Hưng Yên mới là sự hợp nhất của Hưng Yên và Thái Bình. Đây là một trong những chỗ người đọc hay nhầm vì Hải Dương và Hưng Yên từng chung một tỉnh trong một giai đoạn trước đây.