Phường Phú Lợi

Tổng quan

Phú Lợi là phần lõi của đô thị Sóc Trăng cũ: khu chợ trung tâm, các phố buôn bán quanh sông Maspero, trụ sở Ủy ban nhân dân thành phố Sóc Trăng trước đây (nay là trụ sở phường) và chùa Dơi – ngôi chùa Khmer nổi tiếng với đàn dơi quạ. Từ 1/7/2025, phường thuộc Thành phố Cần Thơ.

Phường rộng 26,79 km² nhưng có tới 95.516 người, mật độ khoảng 3.565 người/km² – cao gần gấp 2,5 lần phường Sóc Trăng ở phía bắc. Bốn phường hợp thành là những phường đầu tiên của thị xã Sóc Trăng sau năm 1975, cộng thêm Phường 9 cũ đã nhập vào Phường 1 từ năm 2024.

Tên gọi và ý nghĩa

Các phường hợp thành chỉ mang số (1, 2, 3, 4) nên tên Phú Lợi không kế thừa từ đơn vị hành chính cũ nào. Tên này vốn đã quen thuộc trong lòng đô thị Sóc Trăng: có đường Phú Lợi, Trường Tiểu học Phú Lợi trên đường này, và sau khi sắp xếp, một khu vực của phường cũng được đặt tên Phú Lợi (năm 2026). Nguồn tra được không nêu lý do chính thức của việc chọn tên, nên bài không suy đoán thêm.

Về chữ, đây là tên Hán Việt rõ nghĩa: phú 富 là giàu có, dồi dào; lợi 利 là lợi ích, thuận lợi. Ghép lại, Phú Lợi thường hiểu là "giàu có và được lợi". Âm phú còn có những chữ khác (như 賦 – phú, thể văn), nhưng với địa danh, cách hiểu 富 là phổ biến.

Trước khi có tên Phú Lợi, vùng lõi này mang tên làng Khánh Hưng (tổng Nhiêu Khánh) – nơi đặt tỉnh lỵ Sóc Trăng từ năm 1900 và là tên chính thức của tỉnh lỵ Ba Xuyên thời Việt Nam Cộng hòa; ngày nay Khánh Hưng còn là tên một khu vực của phường.

Trùng tên: Thành phố Hồ Chí Minh cũng có phường Phú Lợi (vùng Thủ Dầu Một cũ). Khi ghi địa chỉ cần kèm tên thành phố: "Phường Phú Lợi, Thành phố Cần Thơ".

Địa lý

Theo Wikipedia, phường giáp xã Tân Thạnh ở phía đông, xã Mỹ Hương ở phía tây, phường Mỹ Xuyên và xã Tài Văn ở phía nam, phường Sóc Trăng ở phía bắc.

Sông Maspero chảy qua trung tâm, là trục cảnh quan của đô thị và nơi diễn ra đua ghe Ngo. Quốc lộ 1 và Quốc lộ Quản Lộ – Phụng Hiệp đi qua vùng đô thị Sóc Trăng; Quốc lộ Quản Lộ – Phụng Hiệp vượt sông Maspero bằng cầu Sóc Trăng. Địa hình thấp, bằng; các tên khu vực như Bắc Tà Ky, Sung Đinh, Quản Khuôn giữ lại tên ấp, rạch cũ của vùng ven tỉnh lỵ.

Năm 2026, phường gộp 29 khu vực thành 15 khu vực có tên: Bắc Tà Ky, Chợ Trung tâm, Cầu Bon, Chùa Dơi, Cổng Đỏ, Cổng Xanh, Đô Thị 5A, Đồng Tiến, Khánh Hưng, Mỹ Phương, Phú Lợi, Quản Khuôn, Sung Đinh, Thuận Hóa, Tiểu đoàn Tây Đô.

Lịch sử

Làng Khánh Hưng và tỉnh lỵ

Theo Wikipedia, khu vực Phường 1 cũ nằm trên phạm vi Thủ số Trấn Giang thời chúa Nguyễn (khoảng năm 1761), thuộc đất làng Khánh Hưng. Năm 1867, đây là làng Khánh Hưng, tổng Nhiêu Khánh; năm 1900 làng thành nơi đặt tỉnh lỵ tỉnh Sóc Trăng. Trước năm 1975, các ấp Khánh Tâm 1, Khánh Tâm 2, Khánh Hùng, Khánh Hòa (sau là Phường 1, Phường 2) là "khu vực 1" của thị xã Sóc Trăng theo cách chia của chính quyền cách mạng.

Các phường số

Tháng 3/1976 thị xã Sóc Trăng lập 6 phường, trong đó có Phường 1–4. Nghị định 70-CP năm 1995 nhập 20,07 ha của xã Phú Mỹ vào Phường 2, lập Phường 9 từ 508,57 ha của Phường 4, và tách một phần Phường 3 để lập Phường 10. Nghị quyết 1105/NQ-UBTVQH15 (hiệu lực 1/9/2024) nhập Phường 9 vào Phường 1.

Sắp xếp năm 2025

Khoản 23 Điều 1 Nghị quyết 1668/NQ-UBTVQH15 lập phường Phú Lợi từ toàn bộ Phường 1, Phường 2, Phường 3 (thành phố Sóc Trăng) và Phường 4. Trụ sở đặt tại trụ sở Ủy ban nhân dân thành phố Sóc Trăng cũ.

Dân cư – xã hội

Phường Phú Lợi có dân số 95.516 người – lớn nhất trong ba phường hình thành từ thành phố Sóc Trăng. Cư dân gồm người Kinh, người Hoa và người Khmer: người Hoa tập trung nhiều quanh khu chợ, phố buôn; khu vực Chùa Dơi cho thấy sự hiện diện lâu đời của cộng đồng Khmer quanh ngôi chùa. Phật giáo (Nam tông và Bắc tông) là tôn giáo đông tín đồ nhất của vùng Sóc Trăng cũ, bên cạnh Công giáo, Cao Đài, Tin Lành.

Là khu trung tâm cũ của tỉnh lỵ, phường có mật độ trường học, bệnh viện, chợ và cơ quan cao; nhiều cơ sở trước đây mang tầm cấp tỉnh. Sau khi bỏ cấp huyện, việc đăng ký hộ tịch, cư trú, chứng thực cấp xã của người dân Phường 1–4 cũ thực hiện tại phường Phú Lợi.

Kinh tế

Kinh tế phường chủ yếu là thương mại – dịch vụ đô thị. Theo Wikipedia, đô thị Sóc Trăng có các chợ Trung tâm (Chợ Lớn), Bông Sen, Khánh Hùng, Sung Đinh, chợ Phường 2 (Chợ Nhỏ), Mùa Xuân cùng siêu thị, trung tâm thương mại; khu Chợ Trung tâm nay là một khu vực của phường Phú Lợi. Hàng quán ăn uống phục vụ các món đặc trưng vùng Sóc Trăng như bún nước lèo, bánh pía.

Những khu vực ven phía tây và nam (giáp Mỹ Hương, Tài Văn) còn đất vườn, ruộng và hoạt động nông nghiệp xen dân cư. Du lịch tâm linh – văn hóa quanh chùa Dơi và lễ hội Ooc Om Boc trên sông Maspero đem lại lượng khách đáng kể vào mùa lễ.

Văn hóa – di tích

Chùa Dơi (chùa Mahatup, còn gọi chùa Mã Tộc) trên đường Văn Ngọc Chính, khu vực Chùa Dơi: chùa Phật giáo Nam tông Khmer, tên Khmer theo Wikipedia nghĩa là "do phúc đức tạo nên"; người Kinh, người Hoa đọc chạy "Mahatup" thành "Mã Tộc". Tên dân gian "chùa Dơi" xuất phát từ đàn dơi quạ hàng vạn con sống trên các cây sao, dầu trong khuôn viên. Tương truyền chùa khởi dựng năm 1569; năm 2007 chánh điện bị cháy và được dựng lại. Chùa là di tích kiến trúc – nghệ thuật cấp quốc gia (Quyết định 05/1999/QĐ-BVHTT).

Lễ hội Ooc Om Boc – đua ghe Ngo rằm tháng 10 âm lịch diễn ra trên sông Maspero, cùng lễ thả đèn nước Loi Pro Tip. Người Khmer có Tết Chol Chnăm Thmây, lễ Sen Dolta; người Kinh, người Hoa có Thanh minh, Vu Lan, cúng Kỳ Yên.

Hành chính

Địa chỉ mới ghi: …, Phường Phú Lợi, Thành phố Cần Thơ. Giấy tờ cũ ghi Phường 1, 2, 3, 4 hoặc Phường 9 (thành phố Sóc Trăng) đều tương ứng phường này; Phường 10 cũ thuộc phường Mỹ Xuyên, còn Phường 5–8 thuộc phường Sóc Trăng.

Bản đồ Phường Phú Lợi

Ghim đặt tại vị trí trụ sở phường. Mở trên Google Maps ↗

Xã, phường cũ hợp thành

Phường Phú Lợi được lập từ 4 đơn vị cấp xã cũ theo Nghị quyết 1668/NQ-UBTVQH15 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội:

Cùng Thành phố Sóc Trăng trước đây

• Phường Mỹ Xuyên 51.769
• Phường Sóc Trăng 61.253