An Phú Đông là phường thuộc Thành phố Hồ Chí Minh, thành lập ngày 1/7/2025 theo Nghị quyết 1685/NQ-UBTVQH15 trên cơ sở toàn bộ hai phường An Phú Đông và Thạnh Lộc của Quận 12 cũ. Phường rộng 14,59 km², dân số 179.115 người.
Tổng quan
Phường An Phú Đông chiếm mũi đông bắc của Quận 12 cũ, một bán đảo đất được ba dòng nước ôm lấy: sông Sài Gòn ở phía bắc và đông, sông Vàm Thuật ở phía nam và tây nam, rạch Cả Bốn ở phía tây. Phường cách phường Sài Gòn khoảng 11 km theo đường chim bay, là cửa ngõ phía bắc của Thành phố Hồ Chí Minh sang vùng Thuận An – Lái Thiêu qua cầu Phú Long.
Phường rộng 14,59 km², dân số 179.115 người theo số liệu sắp xếp, mật độ khoảng 12.300 người/km². Trụ sở đặt tại trụ sở Ủy ban nhân dân phường Thạnh Lộc cũ. Phía Thạnh Lộc đã đô thị hóa dày đặc; vùng ven sông An Phú Đông còn nhiều vườn, rạch, các khu đô thị mới như An Phú Đông Riverside, Senturia Vườn Lài, Phú Long Riverside. Từ tháng 6/2026, phường có 38 khu phố.
Tên gọi và ý nghĩa
Nguồn gốc: tên phường mới kế thừa phường An Phú Đông. Theo Wikipedia tiếng Việt, An Phú Đông là tên làng có từ thời Pháp thuộc, thuộc tổng Bình Trị Thượng, quận Gò Vấp, tỉnh Gia Định; làng hình thành từ việc sáp nhập hai làng thời Nguyễn là An Lộc Đông và Hạnh Phú. Cấu tạo tên cho thấy rõ dấu vết hai làng gốc: chữ "An" và "Đông" có trong An Lộc Đông, chữ "Phú" có trong Hạnh Phú.
Phân tích Hán Việt: "An" là 安 — yên ổn; "Phú" là 富 — giàu có; "Đông" là 東 — phía đông. Cả tên: "vùng phía đông yên ổn, giàu có". "An Phú" là cặp chữ cầu chúc rất phổ biến; ở Thành phố Hồ Chí Minh từng có phường An Phú (Thủ Đức) nay thuộc phường An Khánh.
Thạnh Lộc — phường cũ còn lại — vốn là làng Thạnh Lộc Thôn của quận Gò Vấp; "Thạnh" là cách đọc Nam Bộ của 盛 (thịnh), "Lộc" thường hiểu là 祿 (phúc lộc).
Trùng tên: không có xã phường nào khác tên An Phú Đông.
Địa lý
Theo Wikipedia tiếng Việt, An Phú Đông giáp phường Hiệp Bình (vùng Thủ Đức cũ) ở phía đông; phường An Hội Đông ở phía tây (ranh giới rạch Cả Bốn) và phường Thới An (rạch Cả Bốn, đường Hà Huy Giáp, Bùi Công Trừng); các phường An Nhơn, Gò Vấp ở phía tây nam và Bình Lợi Trung ở phía nam, ranh giới sông Vàm Thuật; phường Lái Thiêu ở phía bắc qua sông Sài Gòn và xã Đông Thạnh qua rạch Cầu Võng.
Địa hình thấp, ven sông chịu ảnh hưởng triều; phần An Phú Đông cũ có nhiều rạch nhỏ, đất vườn trũng. Vị trí bị sông bao bọc khiến giao thông của phường phụ thuộc nhiều vào cầu.
Lịch sử
Hai làng thời Gò Vấp
Thời Pháp, An Phú Đông và Thạnh Lộc Thôn là các làng thuộc quận Gò Vấp, tỉnh Gia Định. Sau năm 1956, các làng gọi là xã. Sau năm 1975, hai xã An Phú Đông và Thạnh Lộc (trước gọi Thạnh Lộc Thôn) được chuyển từ quận Gò Vấp cũ sang huyện Hóc Môn.
Quận 12
Ngày 6/1/1997, Nghị định 03-CP lập Quận 12: xã An Phú Đông thành phường An Phú Đông (856 ha, 7.749 người); xã Thạnh Lộc chia thành hai phường Thạnh Lộc và Thạnh Xuân. Quận mới khi đó có 10 phường lập từ năm xã An Phú Đông, Đông Hưng Thuận, Tân Thới Hiệp, Tân Thới Nhất, Thạnh Lộc và một phần hai xã Tân Chánh Hiệp, Trung Mỹ Tây của huyện Hóc Môn; năm 2006 lập thêm phường Tân Hưng Thuận, nâng lên 11 phường. Ngày 14/3/2024, Quận 12 sắp xếp lại khu phố, bỏ cấp tổ dân phố; An Phú Đông từ 5 khu phố chia thành 30 khu phố.
Sắp xếp năm 2025
Nghị quyết 1685/NQ-UBTVQH15 nhập toàn bộ phường Thạnh Lộc và phường An Phú Đông thành phường An Phú Đông, hiệu lực 1/7/2025. Ban đầu phường có 66 khu phố; tháng 6/2026 còn 38 khu phố.
Dân cư – xã hội
Dân số theo số liệu sắp xếp là 179.115 người, phần lớn ở phía Thạnh Lộc dọc các đường Hà Huy Giáp, Bùi Công Trừng và quanh các khu dân cư mới; phía An Phú Đông thưa hơn. Từ 7.749 người khi lập phường năm 1997, vùng An Phú Đông đã đổi khác rất nhiều cùng làn sóng đô thị hóa của Quận 12.
Cư dân gồm người gốc các làng ven sông và đông đảo người từ nơi khác đến sinh sống. Đời sống tôn giáo đa dạng với chùa, đình, nhà thờ.
Kinh tế
Kinh tế phường chủ yếu là thương mại – dịch vụ và bất động sản đô thị. Theo Wikipedia, Quận 12 cũ có nhiều khu đô thị mới, trong đó An Phú Đông Riverside, Senturia Vườn Lài, Phú Long Riverside và Golden City Hà Huy Giáp nằm ở vùng này.
Văn hóa – di tích
Văn hóa An Phú Đông là văn hóa làng ven sông Sài Gòn của vùng Gò Vấp – Gia Định xưa: đình, chùa, miếu của các làng An Lộc Đông, Hạnh Phú, Thạnh Lộc cũ. Tên Vườn Lài — một địa danh dân gian của vùng — nay được dùng cho tên đường và khu đô thị.
Giao thông
Các trục chính: đường Hà Huy Giáp và Bùi Công Trừng (theo Wikipedia, Bùi Công Trừng qua cầu Bà Năm tới cầu Phú Long); cầu Phú Long nối phường sang vùng Thuận An – Lái Thiêu. Đường Vườn Lài chạy qua vùng An Phú Đông cũ. Sông Sài Gòn và sông Vàm Thuật là các tuyến thủy.
Hành chính
Địa chỉ mới ghi: "…, khu phố …, phường An Phú Đông, Thành phố Hồ Chí Minh". Trụ sở Ủy ban nhân dân phường đặt tại trụ sở phường Thạnh Lộc cũ.
Bản đồ Phường An Phú Đông
Ghim đặt tại vị trí trụ sở phường. Mở trên Google Maps ↗
Xã, phường cũ hợp thành
Phường An Phú Đông được lập từ 2 đơn vị cấp xã cũ theo Nghị quyết 1685/NQ-UBTVQH15 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội:
| Đơn vị cũ | Huyện, quận, thị xã cũ | Tỉnh cũ | Phạm vi |
|---|---|---|---|
| Phường An Phú Đông | Quận 12 | Thành phố Hồ Chí Minh | toàn bộ |
| Phường Thạnh Lộc | Quận 12 | Thành phố Hồ Chí Minh | toàn bộ |
Hỏi đáp nhanh
Phường An Phú Đông gồm những phường cũ nào?
Toàn bộ hai phường An Phú Đông và Thạnh Lộc của Quận 12 cũ.
Tên An Phú Đông có nghĩa là gì?
Thường hiểu là 安富東: "an" là yên ổn, "phú" là giàu, "đông" là phía đông. Tên làng thời Pháp hình thành từ hai làng An Lộc Đông và Hạnh Phú.
Phường An Phú Đông giáp sông nào?
Sông Sài Gòn ở phía bắc và đông, sông Vàm Thuật ở phía nam và tây nam, rạch Cả Bốn ở phía tây.
Phường An Phú Đông rộng và đông bao nhiêu?
14,59 km²; dân số theo số liệu sắp xếp là 179.115 người.
Phường Thạnh Xuân cũ có thuộc An Phú Đông không?
Không. Thạnh Xuân (tách từ xã Thạnh Lộc năm 1997) nay thuộc phường Thới An.
Cùng Quận 12 trước đây
- Phường Đông Hưng Thuận 182.895
- Phường Tân Thới Hiệp 168.060
- Phường Thới An 125.657
- Phường Trung Mỹ Tây 126.470
← Toàn bộ 168 xã, phường của Hồ Chí Minh Tra tên xã cũ → mới