Tuyên Bình là xã biên giới thuộc tỉnh Tây Ninh, lập ngày 1/7/2025 theo Nghị quyết 1682/NQ-UBTVQH15 trên cơ sở hai xã Tuyên Bình, Tuyên Bình Tây và một phần các xã Vĩnh Bình, Vĩnh Thuận, Thái Bình Trung của huyện Vĩnh Hưng cũ (tỉnh Long An). Diện tích 137,81 km², dân số 19.158 người.
Tổng quan
Ấp Long Khốt của xã Tuyên Bình, tỉnh Tây Ninh, mang tên rạch Long Khốt — theo Wikipedia là đoạn thượng nguồn của sông Vàm Cỏ Tây, nơi sông nhận nước Mê Kông từ phía Campuchia. Xã nằm sát biên giới ở phía bắc vùng Vĩnh Hưng cũ, có ấp Long Khốt và theo Wikipedia có cửa khẩu Long Khốt (ghi ở xã Thái Bình Trung cũ).
Diện tích 137,81 km², dân số 19.158 người, mật độ khoảng 139 người/km². Trên địa bàn có nhà tưởng niệm Mẹ Việt Nam anh hùng Trần Thị Viết — người mẹ có bảy người con là liệt sĩ, mất năm 2011 ở tuổi 119.
Hai xã cùng gốc huyện Vĩnh Hưng là Vĩnh Hưng và Khánh Hưng.
Tên gọi và ý nghĩa
Tên từ đâu ra: xã mới lấy lại tên gốc Tuyên Bình, bỏ hậu tố “Tây” của xã con Tuyên Bình Tây (tách năm 1994). Tuyên Bình là tên có lịch sử dài: danh sách 20 làng của tổng Mộc Hóa năm 1910 đã có làng Tuyên Bình; thời Việt Nam Cộng hòa, tỉnh Kiến Tường có quận Tuyên Bình (một trong bốn quận từ 1957 đến 1975), và phía cách mạng gọi vùng tương ứng là “Vùng 8”. Năm 1994 Tuyên Bình và Tuyên Bình Tây được chuyển từ huyện Mộc Hóa về huyện Vĩnh Hưng.
Phân tích Hán Việt: Bình là 平 — bằng phẳng, yên bình. Âm Tuyên trong tên Hán Việt thường là 宣 (truyền bá, bày tỏ, ban bố), nhưng chưa có văn bản xác nhận chữ gốc của làng; nếu là 宣平 thì có thể hiểu là “ban bố sự yên bình”. Cùng chữ “Tuyên” còn có tên làng Tuyên Thạnh (nơi đặt quận lỵ Mộc Hóa năm 1917) và quận Tuyên Nhơn thời Việt Nam Cộng hòa.
Trùng tên: tỉnh Quảng Trị cũng có xã Tuyên Bình; khi ghi địa chỉ cần kèm “tỉnh Tây Ninh”.
Địa lý
Theo Wikipedia tiếng Việt, xã giáp Bình Hiệp và Tuyên Thạnh ở phía đông, Khánh Hưng và Vĩnh Hưng ở phía tây, Tân Hưng và Vĩnh Châu ở phía nam; phía bắc giáp Campuchia.
Theo bài Wikipedia về sông Vàm Cỏ Tây, sông bắt đầu từ đoạn thượng nguồn là rạch Long Khốt tại huyện biên giới đầu nguồn Vĩnh Hưng. Huyện cũ là nơi “đầu nguồn nước từ phía Campuchia và sông Tiền dẫn vào” tỉnh Long An; lũ hằng năm bồi phù sa. Đất chủ yếu là đất xám trên phù sa cổ, phần đất phèn của huyện tập trung ở Vĩnh Thuận, Vĩnh Bình (cùng Vĩnh Trị, Thái Trị). Tên ấp Rạch Đình, Rạch Mây, Cả Cóc, Cả Rưng gợi mạng rạch và gò đất của vùng.
Lịch sử
Làng Tuyên Bình thuộc tổng Mộc Hóa, từ 1917 thuộc quận Mộc Hóa (tỉnh Tân An), giai đoạn 1956–1975 thuộc tỉnh Kiến Tường. Sau 1975, Tuyên Bình là xã của huyện Mộc Hóa; Thái Bình Trung là một trong mười xã lập huyện Vĩnh Hưng năm 1978.
- 26/6/1989 (Quyết định 74-HĐBT): lập xã Vĩnh Bình từ 3.187 ha, 1.086 người của Thái Bình Trung và 976,6 ha, 1.480 người của Vĩnh Trị.
- 24/3/1994 (Nghị định 27-CP): lập xã Tuyên Bình Tây từ 4.125 ha, 2.602 người của Tuyên Bình (Tuyên Bình còn 4.819 ha, 2.416 người); chuyển hai xã này về huyện Vĩnh Hưng; lập xã Vĩnh Thuận từ một phần Vĩnh Trị và Vĩnh Lợi.
Nghị quyết 1682/NQ-UBTVQH15 ngày 16/6/2025 hợp Tuyên Bình, Tuyên Bình Tây và một phần Vĩnh Bình, Vĩnh Thuận, Thái Bình Trung thành xã Tuyên Bình. Ban đầu xã có 20 ấp; theo Wikipedia, sau đợt sắp xếp tháng 6/2026 còn 9 ấp: Bình Châu, Cả Cóc, Cả Rưng, Long Khốt, Rạch Đình, Rạch Mây, Thái Bình Trung, Tuyên Bình Tây, Vĩnh Bình.
Dân cư và xã hội
Dân số 19.158 người. Wikipedia ghi bà Trần Thị Viết (1892–2011), Mẹ Việt Nam anh hùng có bảy người con là liệt sĩ, là người của xã; bà được xem là Mẹ Việt Nam anh hùng thọ nhất và được sách kỷ lục Việt Nam ghi nhận là người phụ nữ cao tuổi nhất Việt Nam năm 2010.
Như toàn huyện Vĩnh Hưng cũ, dân số tăng nhanh sau 1975 nhờ di dân xây dựng vùng kinh tế mới; năm 2001 khoảng 81% lao động làm nông – lâm nghiệp. Nước sinh hoạt chủ yếu là nước mưa và nước sông rạch.
Kinh tế
Lúa và tràm là sản xuất chính. Wikipedia ghi lợi thế của huyện cũ là vùng đầu nguồn được hưởng nước ngọt sông Tiền, sông Cái Cỏ, Vàm Cỏ Tây; trên đất xám có thể cải tạo để đa dạng hóa cây trồng, giảm độc canh lúa. Cửa khẩu Long Khốt — Wikipedia về tỉnh Long An gọi là cửa khẩu phụ — là điểm giao thương biên giới của vùng.
Các khó khăn được nêu gồm lũ lụt, đất xám nghèo dinh dưỡng, hạ tầng nông thôn chưa đồng bộ và an ninh biên giới còn phức tạp.
Văn hóa
Nhà tưởng niệm Mẹ Việt Nam anh hùng Trần Thị Viết có tổng diện tích hơn 117 m², kinh phí xây dựng hơn 1,1 tỷ đồng; nguyên Chủ tịch nước Trương Tấn Sang đã dự lễ khánh thành (theo Wikipedia). Đây là công trình văn hóa – tưởng niệm tiêu biểu của xã.
Tên các ấp Long Khốt, Thái Bình Trung, Tuyên Bình Tây, Vĩnh Bình giữ lại tên con rạch đầu nguồn và tên các xã cũ.
Giao thông
Đường bộ nối về trung tâm Vĩnh Hưng và tỉnh lộ 831 đi Quốc lộ 62. Sông Long Khốt, sông Vàm Cỏ Tây cùng mạng kênh là đường thủy của vùng.
Hành chính
Địa chỉ mới: “…, ấp …, xã Tuyên Bình, tỉnh Tây Ninh”. Người dân Tuyên Bình Tây cũ bỏ hậu tố; cư dân các phần Vĩnh Bình, Vĩnh Thuận, Thái Bình Trung cũ cần tra ấp để biết mình thuộc Tuyên Bình hay Vĩnh Hưng, Khánh Hưng.
Bản đồ Xã Tuyên Bình
Ghim đặt tại vị trí trụ sở xã. Mở trên Google Maps ↗
Xã, phường cũ hợp thành
Xã Tuyên Bình được lập từ 5 đơn vị cấp xã cũ theo Nghị quyết 1682/NQ-UBTVQH15 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội:
| Đơn vị cũ | Huyện, quận, thị xã cũ | Tỉnh cũ | Phạm vi |
|---|---|---|---|
| Xã Tuyên Bình | Huyện Vĩnh Hưng | Tỉnh Long An | toàn bộ |
| Xã Tuyên Bình Tây | Huyện Vĩnh Hưng | Tỉnh Long An | toàn bộ |
| Xã Vĩnh Bình | Huyện Vĩnh Hưng | Tỉnh Long An | một phần |
| Xã Vĩnh Thuận | Huyện Vĩnh Hưng | Tỉnh Long An | một phần |
| Xã Thái Bình Trung | Huyện Vĩnh Hưng | Tỉnh Long An | một phần |
Hỏi đáp nhanh
Xã Tuyên Bình gồm những đơn vị cũ nào?
Hai xã Tuyên Bình, Tuyên Bình Tây và một phần các xã Vĩnh Bình, Vĩnh Thuận, Thái Bình Trung của huyện Vĩnh Hưng cũ.
Tên Tuyên Bình từ đâu ra?
Là tên làng có trong danh sách tổng Mộc Hóa năm 1910, cũng là tên một quận của tỉnh Kiến Tường thời Việt Nam Cộng hòa. Bình 平 là yên bình; chữ Tuyên chưa có văn bản xác nhận.
Mẹ Việt Nam anh hùng Trần Thị Viết là ai?
Theo Wikipedia, bà (1892–2011) có bảy người con là liệt sĩ, được xem là Mẹ Việt Nam anh hùng thọ nhất; nhà tưởng niệm bà ở xã Tuyên Bình.
Diện tích, dân số xã Tuyên Bình?
137,81 km² và 19.158 người, mật độ khoảng 139 người/km².
Rạch Long Khốt có ý nghĩa gì?
Theo Wikipedia, là đoạn thượng nguồn của sông Vàm Cỏ Tây, nhận nước từ phía Campuchia; ấp và cửa khẩu Long Khốt mang tên con rạch này.
Cùng Huyện Vĩnh Hưng trước đây
- Xã Khánh Hưng 20.347
- Xã Vĩnh Hưng 21.204
← Toàn bộ 96 xã, phường của Tây Ninh Tra tên xã cũ → mới