Phú Thái là xã thuộc Thành phố Hải Phòng, thành lập ngày 1/7/2025 theo Nghị quyết 1669/NQ-UBTVQH15 trên cơ sở toàn bộ thị trấn Phú Thái, các xã Kim Xuyên, Kim Anh, Kim Liên (huyện Kim Thành cũ) và một phần xã Thượng Quận (thị xã Kinh Môn cũ). Xã rộng 28,89 km², dân số 46.234 người, trụ sở đặt tại trụ sở cũ của huyện Kim Thành.
Tổng quan
Xã Phú Thái thuộc Thành phố Hải Phòng là trung tâm cũ của huyện Kim Thành: thị trấn Phú Thái là huyện lỵ từ năm 1995 (của huyện Kim Môn) và từ năm 1997 (của huyện Kim Thành), nay trụ sở xã đặt tại khu trụ sở Huyện ủy, HĐND, UBND huyện cũ. Xã nằm trên Quốc lộ 5 và đường sắt Hà Nội – Hải Phòng, có ga Phú Thái và cảng sông Phú Thái.
Xã rộng 28,89 km², dân số 46.234 người – đông nhất trong bốn xã thuộc vùng Kim Thành cũ – mật độ khoảng 1.600 người/km². Nhiều nhà máy, xí nghiệp, liên doanh tập trung ở đây, thu hút lao động cả vùng. Xã Kim Anh cũ trong địa bàn là quê nhiều tiến sĩ thời Lê như Phạm Cảnh Lương, Nguyễn Đắc Lộ.
Tên gọi và ý nghĩa
Tên xã kế thừa tên thị trấn Phú Thái. Thị trấn phát triển từ làng cổ Phú Thái; đầu thế kỷ XIX là xã Phú Thái, tổng Bất Náo, huyện Kim Thành, phủ Kinh Môn, trấn Hải Dương. Tổng Bất Náo khi ấy có 8 xã: Phú Thái, Bất Náo, Vân Dương, Cống Khê, Lương Xá, Mão Lộc, Cổ Phục, Dưỡng Thái – sau thuộc các xã Kim Anh, Kim Liên, Phúc Thành và thị trấn Phú Thái, tức gần trọn trong xã mới. Như vậy phần lớn tổng Bất Náo xưa nay nằm trong xã Phú Thái.
Chữ Phú thường viết 富, nghĩa là giàu có, sung túc. Âm Thái có nhiều chữ – như 泰 (yên ổn, thông suốt) hay 太 (lớn) – và các nguồn tra được không ghi chữ gốc của tên làng, nên nghĩa trọn tên chưa xác định; riêng chữ Phú mang ý cầu giàu có quen thuộc của tên làng Việt.
Ba xã Kim Xuyên, Kim Anh, Kim Liên đều mang chữ "Kim" đầu tên – dấu ấn của huyện Kim Thành, nơi nhiều xã đặt tên theo lối này (Kim Tân, Kim Đính, Kim Khê, Kim Lương…). Cả nước chỉ có một xã Phú Thái.
Địa lý
Theo mô tả địa giới phổ biến, phía bắc xã giáp các phường Trần Liễu, Kinh Môn và Nguyễn Đại Năng; phía nam giáp các xã Hà Nam và An Thành; phía đông giáp phường An Phong; phía tây giáp xã Lai Khê.
Vùng Kim Thành nằm ở cửa ngõ phía đông vùng Hải Dương cũ, giữa sông Kinh Môn ở phía bắc và sông Rạng ở phía nam – hai đường thủy đi Hải Phòng, Quảng Ninh. Địa hình đồng bằng phù sa thấp; khí hậu nhiệt đới gió mùa đồng bằng Bắc Bộ.
Lịch sử
Năm 1979, Kim Thành hợp với Kinh Môn thành huyện Kim Môn; xã Phúc Thành của Kim Thành đổi thành Phúc Thành A. Ngày 7/10/1995, thị trấn Phú Thái – huyện lỵ Kim Môn – được lập trên 214,17 ha, 2.700 nhân khẩu của Phúc Thành A và 53,39 ha, 1.650 nhân khẩu của Kim Anh. Năm 1997 tái lập huyện Kim Thành, Phú Thái là huyện lỵ. Năm 2019 hai xã Kim Khê, Kim Lương hợp thành Kim Liên. Năm 2024, Nghị quyết 1250/NQ-UBTVQH15 nhập xã Phúc Thành và 0,51 km² của Kim Xuyên vào thị trấn, khi đó gồm 2 khu phố Ga, Tân Phú và 5 thôn An Thái, Dưỡng Thái Bắc, Dưỡng Thái Nam, Dưỡng Thái Trung, Đồng Văn.
Theo Nghị quyết 1669/NQ-UBTVQH15, xã Phú Thái gồm toàn bộ xã Kim Xuyên (8,19 km², 10.266 người), thị trấn Phú Thái (6,49 km², 12.696 người), xã Kim Anh (4,75 km², 8.301 người), xã Kim Liên (8,39 km², 13.541 người) và một phần xã Thượng Quận của thị xã Kinh Môn (1,06 km², 1.430 người). Năm 1996, xã Kim Xuyên được phong danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân.
Dân cư – xã hội
Dân số 46.234 người, gồm cư dân phố huyện quanh ga, chợ Phú Thái và cư dân các làng. Trên địa bàn có các trường trung học phổ thông Kim Thành I, Kim Thành II, Phú Thái. Vùng đất có truyền thống khoa bảng: Phạm Hạo (xã Kim Xuyên) đỗ đệ nhị giáp tiến sĩ năm 1487; xã Kim Anh có Phạm Cảnh Lương (1496), Nguyễn Đắc Lộ (1508), Nguyễn Văn Đàm (1511), Nguyễn Địch Huấn (1520). Trung tâm xã có phố mang tên Phạm Cảnh Lương. Thượng tướng Nguyễn Thế Trị được ghi là người địa phương.
Kinh tế
Phú Thái là nơi giao thương năng động nhất vùng Kim Thành cũ: chợ Phú Thái, cửa hàng bán lẻ dọc trục trung tâm, cùng nhiều nhà máy, xí nghiệp, công ty liên doanh trong và ngoài nước. Nghề truyền thống: làm hương ở Dưỡng Thái Bắc. Ga đường sắt, cảng sông và Quốc lộ 5 tạo thuận lợi cho kho vận, dịch vụ.
Văn hóa – di tích
- Đình Lương Xá và tháp gạch Cửu phẩm liên hoa trong khuôn viên chùa Linh Quang – di tích lịch sử – văn hóa cấp quốc gia.
- Chùa Si (Hồi Linh tự, sau là Ứng Linh tự) – được coi là một trong 72 chùa cổ thuộc Thiền phái Trúc Lâm Yên Tử; bị tàn phá trong kháng chiến chống Pháp, khôi phục từ năm 2006.
- Đình Bân Lộc (Hiển Linh đình) – thờ Thánh Gióng Phù Đổng Thiên Vương; mở hội 3 ngày vào dịp Giỗ Tổ Hùng Vương mùng 10 tháng 3 âm lịch với nhiều trò chơi dân gian; đình được khôi phục từ năm 2004.
Giao thông
Quốc lộ 5 chạy dọc trung tâm xã; đường sắt Hà Nội – Hải Phòng có ga Phú Thái; cảng sông Phú Thái và các tỉnh lộ 388, 389 của vùng Kim Thành. Xe buýt nối Phú Thái với Hà Nội, Hải Phòng và các xã phía nam vùng Kim Thành cũ. Các trục chính trong xã gồm đường Trần Hưng Đạo, 20/9, Thanh Niên, Bạch Đằng và các phố Phạm Cảnh Lương, Hồng Thái, An Ninh, Yết Kiêu, Nguyễn Khuyến…
Hành chính
Địa chỉ mới ghi: "…, xã Phú Thái, thành phố Hải Phòng". Cư dân thị trấn Phú Thái, Kim Xuyên, Kim Anh, Kim Liên cũ chuyển trọn về xã; cư dân xã Thượng Quận cũ (Kinh Môn) chỉ một phần thuộc Phú Thái, cần kiểm tra thôn. Trụ sở xã đặt tại khu trụ sở cũ của huyện Kim Thành.
Bản đồ Xã Phú Thái
Bản đồ tìm theo tên, ranh giới có thể chưa cập nhật sau sáp nhập. Mở trên Google Maps ↗
Xã, phường cũ hợp thành
Xã Phú Thái được lập từ 5 đơn vị cấp xã cũ theo Nghị quyết 1669/NQ-UBTVQH15 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội:
| Đơn vị cũ | Huyện, quận, thị xã cũ | Tỉnh cũ | Phạm vi |
|---|---|---|---|
| Thị trấn Phú Thái | Huyện Kim Thành | Tỉnh Hải Dương | toàn bộ |
| Xã Kim Xuyên | Huyện Kim Thành | Tỉnh Hải Dương | toàn bộ |
| Xã Kim Anh | Huyện Kim Thành | Tỉnh Hải Dương | toàn bộ |
| Xã Kim Liên | Huyện Kim Thành | Tỉnh Hải Dương | toàn bộ |
| Xã Thượng Quận | Thị xã Kinh Môn | Tỉnh Hải Dương | một phần |
Hỏi đáp nhanh
Xã Phú Thái gồm những đơn vị cũ nào?
Toàn bộ thị trấn Phú Thái, các xã Kim Xuyên, Kim Anh, Kim Liên (huyện Kim Thành cũ) và một phần xã Thượng Quận (thị xã Kinh Môn cũ).
Tên Phú Thái từ đâu mà có?
Kế thừa tên thị trấn Phú Thái, vốn phát triển từ làng cổ, xã Phú Thái thuộc tổng Bất Náo, huyện Kim Thành đầu thế kỷ XIX. Phú (富) là giàu có; chữ Hán của âm Thái chưa có nguồn ghi rõ.
Ga Phú Thái thuộc xã nào?
Ga Phú Thái trên tuyến đường sắt Hà Nội – Hải Phòng thuộc xã Phú Thái, thành phố Hải Phòng.
Diện tích, dân số xã Phú Thái là bao nhiêu?
Diện tích 28,89 km², dân số 46.234 người (số liệu sắp xếp năm 2025).
Trụ sở xã Phú Thái ở đâu?
Tại trụ sở cũ của Huyện ủy, HĐND, UBND huyện Kim Thành.
Cùng Huyện Kim Thành, Thị xã Kinh Môn trước đây
- Phường Bắc An Phụ 22.780
- Phường Kinh Môn 24.948
- Phường Nguyễn Đại Năng 29.083
- Phường Nhị Chiểu 43.799
- Phường Phạm Sư Mạnh 24.919
- Phường Trần Liễu 26.696
- Xã An Thành 28.785
- Xã Kim Thành 42.915
- Xã Lai Khê 42.875
- Xã Nam An Phụ 27.841
← Toàn bộ 114 xã, phường của Hải Phòng Tra tên xã cũ → mới