Xã Thụy Anh

Tổng quan

Xã Thụy Anh mang lại tên huyện Thụy Anh xưa – nửa phía bắc sông Diêm Hộ của huyện Thái Thụy cũ. Xã nằm ở trung tâm vùng Thụy Anh cũ, phía bắc là sông Hóa – ranh giới tự nhiên với Vĩnh Bảo của Hải Phòng. Trên địa bàn có chùa Bảo Linh với lễ hội nổi tiếng, đền Hạ Đồng và làng làm hương Lai Triều.

Diện tích 20,07 km², dân số 23.489 người, mật độ khoảng 1.170 người/km². Trụ sở xã đặt tại thôn Lai Triều. Xã thuộc tỉnh Hưng Yên từ năm 2025.

Tên gọi và ý nghĩa

Không xã cũ nào tên Thụy Anh; tên xã khôi phục tên huyện Thụy Anh. Theo Wikipedia tiếng Việt, "địa bàn xã Thụy Anh trước đây vốn thuộc huyện Thụy Anh cũ"; ngày 17/6/1969 Thụy Anh hợp nhất với Thái Ninh thành huyện Thái Thụy. Huyện Thụy Anh có mặt trong danh sách các huyện lập tỉnh Thái Bình năm 1890 (tách từ Nam Định). Năm 2025, tên này được dùng cho năm xã: Thụy Anh, Bắc Thụy Anh, Tây Thụy Anh, Đông Thụy Anh, Nam Thụy Anh – toàn bộ phần phía bắc sông Diêm Hộ của Thái Thụy cũ (ngoài xã Thái Thụy).

Về chữ, âm thụy thường gặp chữ 瑞 (điềm lành, tốt lành) và âm anh thường gặp 英 (hoa; tinh anh, tài giỏi). Theo cặp chữ này, "Thụy Anh" là "tinh anh tốt lành". Tuy vậy, các nguồn đã tra không dẫn văn bản ghi chữ Hán của tên huyện, nên hộp thông tin không ghi chữ Hán và nghĩa trên chỉ là cách hiểu theo chữ phổ biến.

Các xã gốc đều mang chữ "Thụy" của huyện cũ: Thụy Sơn, Thụy Hưng, còn Dương Phúc lập năm 2020 từ Thụy Dương và Thụy Phúc. Cả nước không có đơn vị cấp xã nào khác tên Thụy Anh.

Địa lý

Theo Wikipedia tiếng Việt, xã giáp các xã Bắc Thụy Anh, Thái Thụy ở phía đông; Tây Thụy Anh, Nam Thụy Anh ở phía tây; Bắc Thái Ninh ở phía nam; phía bắc là sông Hóa, bên kia là xã Vĩnh Hải của Hải Phòng.

Theo tài liệu huyện Thái Thụy, sông Hóa chảy qua phía bắc huyện, là ranh giới tự nhiên với Vĩnh Bảo, đổ ra biển ở cửa Thái Bình. Địa hình đồng bằng duyên hải do phù sa sông Thái Bình và sông Trà Lý bồi đắp, có xu thế cao dần về phía biển; hệ thống sông ngòi chằng chịt.

Theo tài liệu huyện, khí hậu Thái Thụy là khí hậu nhiệt đới ven biển Bắc Bộ, nhiệt độ trung bình năm 22–24 °C, độ ẩm 86–87%, lượng mưa khoảng 1.788 mm/năm; huyện có 1.552,3 ha rừng ngập mặn tập trung ở các xã ven biển, có tác dụng phòng hộ đê biển.

Lịch sử

Huyện Thụy Anh thời Nguyễn thuộc tỉnh Nam Định, năm 1890 về tỉnh Thái Bình. Năm 1969 hợp với Thái Ninh thành huyện Thái Thụy (47 xã khi hợp nhất). Theo Wikipedia tiếng Việt, ngày 1/3/2020 hai xã Thụy Dương và Thụy Phúc hợp thành xã Dương Phúc – tên ghép từ chữ thứ hai của hai xã. Thụy Sơn, Thụy Hưng có tên trong danh sách 47 xã năm 1969.

Đợt sắp xếp ngày 1/3/2020 của huyện Thái Thụy gộp nhiều xã nhỏ ở cả hai bên sông Diêm Hộ: phía Thụy Anh cũ có Thụy Hồng, Thụy Dũng, Hồng Quỳnh thành Hồng Dũng; Thụy Dương, Thụy Phúc thành Dương Phúc; Thụy An, Thụy Tân thành An Tân; Thụy Lương, Thụy Hà nhập thị trấn Diêm Điền. Sau đợt này, huyện còn thị trấn Diêm Điền và 35 xã; đến năm 2025 toàn bộ được sắp xếp thành 11 xã.

Theo Nghị quyết 1666/NQ-UBTVQH15, từ 1/7/2025 xã Thụy Anh gồm toàn bộ các xã Thụy Sơn, Thụy Hưng và Dương Phúc.

Dân cư – xã hội

Dân số 23.489 người, sống theo các thôn làng như Lai Triều (nơi đặt trụ sở). Đời sống tín ngưỡng phong phú với chùa Bảo Linh, đền Hạ Đồng; ở phạm vi tỉnh, tín ngưỡng thờ Mẫu Tam phủ – di sản được UNESCO ghi danh – có phạm vi thực hành gồm cả Thái Bình và Hưng Yên.

Kinh tế

Theo tài liệu huyện Thái Thụy, nông nghiệp của vùng gồm lúa nước, lạc, cói, khoai lang, thuốc lào; chăn nuôi lợn, tôm, cá. Nghề nổi bật trên địa bàn xã là làm hương Lai Triều (Dương Phúc cũ) – làng Lai Triều cũng là nơi đặt trụ sở xã mới. Ngoài ra là các nghề phổ biến của huyện như thợ xây, mộc, trồng rau vụ đông.

Văn hóa – di tích

• Chùa Bảo Linh (vùng Thụy Phúc cũ) – lễ hội chùa Bảo Linh được tài liệu huyện nêu trong các điểm du lịch văn hoá nổi tiếng của Thái Bình cũ.
• Đền Hạ Đồng (vùng Thụy Sơn cũ) – cũng trong danh sách các điểm du lịch văn hoá của huyện.

Các làng còn giữ đình, chùa, nhà thờ họ và hội làng theo nếp vùng ven biển Thái Bình, với phần hội có kéo co, đấu vật, bơi trải, hát chèo, hát chầu văn.

Giao thông

Quốc lộ 39, Quốc lộ 37, Quốc lộ 37B đi qua vùng Thái Thụy cũ; đường thuỷ trên sông Hóa ở phía bắc xã. Huyện cũ có hai bến xe lớn là Chợ Lục (xã Thái Xuyên cũ) và Diêm Điền; các tuyến xe buýt nội tỉnh nối vùng Thụy Anh với trung tâm Thái Bình cũ.

Hành chính

Địa chỉ mới ghi: "…, xã Thụy Anh, tỉnh Hưng Yên". Cư dân Thụy Sơn, Thụy Hưng, Dương Phúc (Thụy Dương, Thụy Phúc trước 3/2020) cũ chuyển trọn sang xã mới. Cần phân biệt với bốn xã Bắc, Tây, Đông, Nam Thụy Anh lân cận.

Bản đồ Xã Thụy Anh

Ghim đặt tại vị trí trụ sở xã. Mở trên Google Maps ↗

Xã, phường cũ hợp thành

Xã Thụy Anh được lập từ 3 đơn vị cấp xã cũ theo Nghị quyết 1666/NQ-UBTVQH15 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội:

Cùng Huyện Thái Thụy trước đây

• Xã Bắc Thái Ninh 17.908
• Xã Bắc Thụy Anh 19.194
• Xã Đông Thái Ninh 27.130
• Xã Đông Thụy Anh 38.299
• Xã Nam Thái Ninh 19.959
• Xã Nam Thụy Anh 22.260
• Xã Tây Thái Ninh 17.388
• Xã Tây Thụy Anh 16.565
• Xã Thái Ninh 31.269
• Xã Thái Thụy 51.837