Phường Phú Tân

Tổng quan

Phú Tân là phường ở góc đông bắc vùng thành phố Bến Tre cũ, kẹp giữa sông Ba Lai ở phía bắc và kênh Giao Hòa ở phía đông. Phường thuộc tỉnh Vĩnh Long, rộng 26,58 km², dân số 28.568 người, mật độ khoảng 1.070 người/km² — thưa nhất trong năm phường vùng Bến Tre cũ, vì hai phần ba diện tích là hai xã nông thôn Hữu Định, Phước Thạnh mới chuyển vào.

Làng Phước Thạnh là nơi sinh của ông Nguyễn Thành Nam (1910–1990), người lập ra Đạo Dừa. Trên địa bàn phường cũ có dự án khu đô thị Hưng Phú. Trụ sở phường đặt tại UBND xã Hữu Định cũ, trên đường tỉnh 883.

Tên gọi và ý nghĩa

Tên phường giữ tên phường Phú Tân cũ, một đơn vị trẻ: phường chỉ ra đời ngày 9/2/2009, tách từ phường Phú Khương và xã Phú Hưng. Nhìn mặt chữ, tên Phú Tân dường như được ghép từ chữ "Phú" chung của hai đơn vị gốc (Phú Khương, Phú Hưng) với chữ "Tân" (mới); tuy vậy nghị định thành lập không giải thích tên, nên đây chỉ là quan sát về cấu tạo tên.

Chữ Hán: phú 富 là giàu có; tân 新 là mới. "Phú Tân" là vùng giàu có mới lập — một tổ hợp chữ cát tường rất phổ biến trong địa danh Việt Nam.

Hai xã cũ: Hữu Định ("hữu" có, "định" 定 yên định) và Phước Thạnh (phúc và thịnh vượng). Tên Phú Tân còn trùng với hai xã ở tỉnh An Giang và tỉnh Cà Mau — xem xã Phú Tân (An Giang), xã Phú Tân (Cà Mau); khi ghi địa chỉ cần kèm tên tỉnh.

Địa lý

Theo tài liệu tổng hợp: phía bắc là sông Ba Lai, bên kia là xã Giao Long; phía đông qua kênh Giao Hòa là xã Lương Hòa (vùng Giồng Trôm cũ); phía nam giáp phường Phú Khương; phía tây giáp phường Sơn Đông.

Đất phù sa trên cù lao Bảo, địa hình thấp, mương vườn dày. Sông Ba Lai từng là một trong chín cửa sông Cửu Long; từ khi có cống đập Ba Lai ở hạ lưu, dòng chảy bị điều tiết, đoạn sông qua phường thành nguồn trữ nước ngọt cho vùng xung quanh.

Lịch sử

Làng Phước Thạnh thời Việt Nam Cộng hòa thuộc tổng An Hòa, quận Trúc Giang, tỉnh Kiến Hòa. Sau 1975, Hữu Định, Phước Thạnh và Phú Hưng thuộc huyện Châu Thành; Phú Khương thuộc thị xã Bến Tre. Năm 1984 Phú Hưng chuyển về thị xã, năm 1999 xã Phú Khương lên phường.

Ngày 9/2/2009, Nghị định 08/NĐ-CP thành lập phường Phú Tân trên cơ sở 295,53 ha và 4.664 nhân khẩu của phường Phú Khương cùng 64,6 ha và 1.825 nhân khẩu của xã Phú Hưng. Ngày 5/4/2013 (Nghị quyết 49/NQ-CP), phường nhận thêm 40,76 ha và 305 nhân khẩu từ xã Hữu Định, đạt 419,39 ha và 7.459 người.

Nghị quyết 1687/NQ-UBTVQH15 ngày 16/6/2025 hợp nhất phường Phú Tân với hai xã Hữu Định, Phước Thạnh thành phường Phú Tân thuộc tỉnh Vĩnh Long, hoạt động từ 1/7/2025 — diện tích tăng hơn sáu lần so với phường cũ.

Dân cư – xã hội

Dân số 28.568 người. Khu phố cũ của Phú Tân có dáng đô thị mới; Hữu Định, Phước Thạnh vẫn là làng quê vườn dừa. Đời sống tôn giáo, tín ngưỡng đa dạng như vùng Châu Thành – Bến Tre. Tài liệu tổng hợp ghi một số người gốc địa phương: liệt sĩ Trần Văn Ơn (1931–1950), học sinh trường Pétrus Ký hy sinh trong cuộc biểu tình ở Sài Gòn năm 1950; giáo sư Hà Thanh Toàn (sinh 1963), nguyên Hiệu trưởng Trường Đại học Cần Thơ.

Kinh tế

Phường đang chuyển dần từ nông nghiệp sang đô thị – dịch vụ: khu đô thị Hưng Phú, các khu dân cư dọc đường tỉnh 883. Phần nông thôn trồng dừa, cây ăn trái, nuôi thủy sản nước ngọt; nghề phụ gắn với dừa (lột vỏ, sơ chế) phổ biến ở Châu Thành – Bến Tre.

Do giáp sông Ba Lai và kênh Giao Hòa, một số hộ ở Phước Thạnh, Hữu Định nuôi cá, tôm càng xanh trong mương vườn và ao ven sông.

Văn hóa – di tích

Theo tiểu sử Đạo Dừa, ông Nguyễn Thành Nam sinh tháng Chạp năm Kỷ Dậu (đầu năm 1910) tại làng Phước Thạnh; năm 1950 ông dựng đài bát quái ở xã Phước Thạnh, trước khi đến Cồn Phụng (xã Tân Thạch cũ, nay thuộc xã Phú Túc) lập đạo tràng năm 1963. Các đình làng Hữu Định, Phước Thạnh giữ lệ cúng Kỳ yên hằng năm.

Theo tiểu sử, ông Nguyễn Thành Nam du học Pháp năm 1928, tốt nghiệp kỹ sư hóa học năm 1935 rồi về nước; năm 1945 quy y ở vùng Bảy Núi (Châu Đốc). Đạo Dừa là một hiện tượng tín ngưỡng riêng của Bến Tre giữa thế kỷ XX; sau năm 1975 không còn hoạt động. Nơi sinh của ông ở Phước Thạnh gắn phường với câu chuyện này.

Giao thông

Đường tỉnh 883 chạy qua phường, nối vùng Bến Tre cũ với vùng Giao Long – Bình Đại. Từ phường dễ dàng ra quốc lộ 60 và cầu Rạch Miễu. Sông Ba Lai và kênh Giao Hòa là tuyến thủy chính.

Hành chính

Địa chỉ mới ghi: khu phố …, phường Phú Tân, tỉnh Vĩnh Long. Hai xã Hữu Định, Phước Thạnh trước đây là xã nông thôn của huyện Châu Thành nay thành khu phố của phường. Trung tâm phục vụ hành chính công đặt tại trụ sở UBND xã Hữu Định cũ trên đường tỉnh 883; theo tài liệu tổng hợp, phường có 7 khu phố sau sắp xếp, như Hữu Chiến, Hữu Định, Hữu Nhơn, Phước Thiện, Phước Thạnh.

Bản đồ Phường Phú Tân

Ghim đặt tại vị trí trụ sở phường. Mở trên Google Maps ↗

Xã, phường cũ hợp thành

Phường Phú Tân được lập từ 3 đơn vị cấp xã cũ theo Nghị quyết 1687/NQ-UBTVQH15 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội:

Cùng Thành phố Bến Tre, Huyện Châu Thành trước đây

• Phường An Hội 53.476
• Phường Bến Tre 35.917
• Phường Hòa Thuận 25.384
• Phường Nguyệt Hóa 37.066
• Phường Phú Khương 47.059
• Phường Sơn Đông 34.188
• Xã Châu Thành 50.560
• Xã Giao Long 40.150
• Xã Hòa Minh 16.843
• Xã Hưng Mỹ 40.259
• Xã Long Hòa 13.309
• Xã Phú Túc 62.073
• Xã Song Lộc 42.628
• Xã Tân Phú 35.355
• Xã Tiên Thủy 31.792