Phường Bình Phước

Tổng quan

Phường Bình Phước là khu lõi của thành phố Đồng Xoài – tỉnh lỵ tỉnh Bình Phước từ 1997 đến 2025 – và là đơn vị cấp xã đông dân nhất vùng Bình Phước cũ: 111.440 người trên 86,4 km², mật độ khoảng 1.290 người/km². Khu trung tâm hành chính tỉnh cũ, trung tâm thương mại và giao lộ Quốc lộ 14 – ĐT 741 đều nằm ở đây.

Khi bỏ cấp huyện, thành phố Đồng Xoài được chia thành hai phường; phường trung tâm nhận tên tỉnh để tên Bình Phước tiếp tục tồn tại sau khi tỉnh nhập vào Đồng Nai. Trụ sở đặt trên đường Cách Mạng Tháng Tám. Wikipedia ghi phường có 12 khu phố mang tên các phường, xã cũ: Tân Bình 1–2, Tân Đồng, Tân Phú 1–3, Tân Thiện, Tân Xuân 1–2, Tiến Hưng 1–3.

Tên gọi và ý nghĩa

Tên phường kế thừa tên tỉnh Bình Phước, như Wikipedia ghi rõ. Tên tỉnh ra đời ngày 30/1/1971, khi Trung ương Cục miền Nam gộp hai tỉnh Bình Long và Phước Long thành phân khu Bình Phước; cuối năm 1972 tỉnh Bình Phước chính thức lập. Năm 1976 tỉnh nhập với Thủ Dầu Một thành tỉnh Sông Bé; ngày 6/11/1996 Quốc hội chia Sông Bé, tái lập tỉnh Bình Phước (hoạt động từ 1/1/1997) cho tới khi nhập vào tỉnh Đồng Nai ngày 1/7/2025.

Bình Phước là tên ghép: Bình lấy từ Bình Long, Phước lấy từ Phước Long. Chữ Hán: 平福 – Bình 平 là bằng phẳng, yên ổn, hòa bình; Phước là cách đọc Nam Bộ của phúc 福 – phúc lành, may mắn. Wikipedia diễn giải tên là "vùng đất lành bình yên và phát triển". Từ điển wiki ngonngu có mục Bình Phước.

Cần phân biệt với phường Phước Bình ở vùng Phước Long cũ – hai chữ đảo ngược, nguồn gốc khác. Ngoài ra còn có xã Bình Phước ở Vĩnh Long; nên ghi "phường Bình Phước, Thành phố Đồng Nai".

Địa lý

Theo Wikipedia, phường giáp các xã Đồng Tâm và Tân Lợi ở phía đông; phường Đồng Phú và xã Phước Thành (Thành phố Hồ Chí Minh) ở phía nam; phường Đồng Xoài và xã Thuận Lợi ở phía bắc và tây.

Địa hình đồi thấp lượn sóng, cao trung bình khoảng 89 m, xen các bưng bàu; đất đỏ bazan và đất xám phù sa cổ. Mạng suối gồm suối Rạt ở ranh giới đông nam thành phố cũ, suối Cam, suối Sông Rinh…; Wikipedia ghi đập Phước Hòa thuộc khu vực xã Tiến Hưng cũ. Nguồn nước ngầm tập trung ở phía nam, sâu 60–100 m. Khí hậu nóng ẩm, mùa mưa tháng 5–10, mưa trung bình khoảng 2.600 mm/năm; cuối mùa mưa đầu mùa khô đêm thường se lạnh.

Lịch sử

Từ quận lỵ Đôn Luân đến tỉnh lỵ

Trước 1975 Đồng Xoài là quận lỵ quận Đôn Luân (lập 24/7/1961), tỉnh Phước Long. Sau 1975 là huyện Đồng Xoài, rồi từ 11/3/1977 nhập với Phú Giáo thành huyện Đồng Phú, huyện lỵ xã Đồng Xoài. Ngày 1/8/1994 xã Đồng Xoài được chia thành thị trấn Đồng Xoài và xã Đồng Tâm. Khi tái lập tỉnh Bình Phước (1997), tỉnh lỵ đặt tại thị trấn Đồng Xoài.

Thị xã, thành phố

Nghị định 90/1999/NĐ-CP lập thị xã Đồng Xoài từ thị trấn Đồng Xoài và một phần các xã Tân Thành, Tân Phước, Thuận Lợi, Tân Hưng của Đồng Phú; lập bốn phường Tân Đồng (745 ha), Tân Xuân (1.469 ha), Tân Bình (552 ha), Tân Phú (843 ha) và xã Tiến Hưng (5.200 ha). Năm 2007 phường Tân Thiện được tách từ Tân Xuân (360 ha, 8.664 người). Thị xã được công nhận đô thị loại III năm 2014 và lên thành phố từ 1/12/2018 (Nghị quyết 587/NQ-UBTVQH14).

Sắp xếp năm 2025

Nghị quyết 1662/NQ-UBTVQH15 nhập năm phường Tân Phú, Tân Đồng, Tân Thiện, Tân Bình, Tân Xuân và xã Tiến Hưng thành phường Bình Phước, hiệu lực 1/7/2025 – cùng ngày tỉnh Bình Phước hợp nhất vào tỉnh Đồng Nai (Nghị quyết 202/2025/QH15). Từ 30/4/2026 phường thuộc Thành phố Đồng Nai trực thuộc trung ương.

Dân cư – xã hội

Hơn 111 nghìn cư dân phần lớn là người nhập cư qua nhiều đợt: khoảng 25.000 người từ Thành phố Hồ Chí Minh đi kinh tế mới năm 1975–1976, các nhóm từ Thái Bình (1978) và hàng nghìn người tự do đến sinh sống. Trước đó, vùng Đồng Xoài chỉ có vài nghìn người; Wikipedia ghi khi giải phóng (26/12/1974) dân số chỉ khoảng 4.370 người. Hiện có hơn 20 dân tộc cùng sinh sống trên đất thành phố cũ.

Là trung tâm tỉnh cũ, phường tập trung các cơ quan, bệnh viện, trường học tuyến tỉnh; khu trung tâm hành chính tỉnh có hệ thống thoát nước khoảng 5 km. Nhà máy nước công suất 4.800 m³/ngày đêm và đài nước tại Tân Phú cũ cấp nước cho khu nội ô.

Kinh tế

Kinh tế phường là thương mại – dịch vụ – hành chính của một đô thị tỉnh lỵ: Trung tâm thương mại Đồng Xoài rộng trên 40.000 m², hàng nghìn cơ sở kinh doanh, ngân hàng, khách sạn, vận tải. Trên đất xã Tiến Hưng cũ có Khu công nghiệp Đồng Xoài 3 và 4, thuộc cụm khu công nghiệp Đồng Xoài khoảng 505 ha. Phần ven Tiến Hưng vẫn trồng cao su, điều và cây ăn quả.

Văn hóa – xã hội

Đồng Xoài mang dấu ấn lịch sử chiến tranh: trận Đồng Xoài tháng 6/1965 trong Chiến dịch Đồng Xoài, và ngày giải phóng 26/12/1974. Văn hóa đô thị hình thành từ cộng đồng di dân nhiều miền, sống cạnh người Xtiêng, Khmer bản địa. Các con đường trung tâm như Phú Riềng Đỏ, Hùng Vương, Trần Hưng Đạo là trục sinh hoạt chính. Wikipedia ghi thành phố cũ không có di tích xếp hạng; khách thường đi tiếp tới hồ Suối Lam, Phú Riềng Đỏ, núi Bà Rá trong vùng.

Giao thông

• Quốc lộ 14 và đường tỉnh 741 giao nhau vuông góc tại trung tâm, cả hai đã mở rộng 4–6 làn, lộ giới 42–52 m. QL14 nối Chơn Thành với Tây Nguyên; ĐT741 nối về Thành phố Hồ Chí Minh (qua Phú Giáo cũ) và lên Phú Riềng, Phước Long.
• Đường Lê Quý Đôn (ĐT 753) đi về vùng Đồng Nai cũ.
• Đồng Xoài cách trung tâm Thành phố Hồ Chí Minh khoảng 100 km, cửa khẩu Hoa Lư khoảng 90 km.

Hành chính

Địa chỉ ghi: …, khu phố …, phường Bình Phước, Thành phố Đồng Nai. Không ghi "tỉnh Bình Phước" hay "thành phố Đồng Xoài" nữa. Trụ sở chính quyền Thành phố Đồng Nai đặt tại phường Trấn Biên (Biên Hòa cũ); thủ tục cấp xã của người dân làm tại trung tâm phục vụ hành chính công của phường.

Bản đồ Phường Bình Phước

Ghim đặt tại vị trí trụ sở phường. Mở trên Google Maps ↗

Xã, phường cũ hợp thành

Phường Bình Phước được lập từ 6 đơn vị cấp xã cũ theo Nghị quyết 1662/NQ-UBTVQH15 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội:

Cùng Thành phố Đồng Xoài trước đây

• Phường Đồng Xoài 35.887