Vĩnh Hải là xã thuộc thành phố Hải Phòng, thành lập ngày 1/7/2025 theo Nghị quyết 1669/NQ-UBTVQH15 trên cơ sở toàn bộ xã Vĩnh Hải và xã Tiền Phong của huyện Vĩnh Bảo cũ. Xã rộng 32,21 km², dân số 37.574 người, ở phía nam vùng Vĩnh Bảo giáp tỉnh Hưng Yên, có làng Bảo Hà nổi tiếng nghề tạc tượng và múa rối.
Tổng quan
Xã Vĩnh Hải là vùng phía nam của Vĩnh Bảo cũ, nơi Hải Phòng tiếp giáp tỉnh Hưng Yên (các xã Tây Thụy Anh, Phụ Dực). Trong xã có làng Bảo Hà (xã Đồng Minh cũ) – theo Wikipedia nổi tiếng về nghề tạc tượng và múa rối, với miếu Bảo Hà là di tích lịch sử cấp quốc gia. Bài Hải Phòng trên Wikipedia cũng nhắc nghề "tạc tượng Bảo Hà" trong số làng nghề tiêu biểu của thành phố.
Xã rộng 32,21 km², dân số 37.574 người, mật độ khoảng 1.170 người/km² – rộng nhất trong các xã của vùng Vĩnh Bảo cũ. Trụ sở đặt tại trụ sở UBND xã Vĩnh Hải (Thanh Lương cũ).
Theo Wikipedia tiếng Việt, xã giáp Vĩnh Bảo ở phía bắc, tỉnh Hưng Yên ở phía nam, Vĩnh Am ở phía đông, Vĩnh Hòa ở phía tây.
Tên gọi và ý nghĩa
Xã giữ tên xã Vĩnh Hải – xã lập ngày 1/1/2025 (Nghị quyết 1232/NQ-UBTVQH15) từ ba xã Đồng Minh, Hưng Nhân, Thanh Lương. Không xã nào trong ba xã ấy mang chữ Vĩnh hay Hải; các nguồn đã tra không ghi lý do chọn tên. Nửa năm sau, xã nhận thêm xã Tiền Phong (vốn đã gồm Vĩnh Phong, Cộng Hiền) và giữ tên Vĩnh Hải.
Nghĩa Hán Việt thông dụng: vĩnh là 永 (lâu dài); hải thường là 海 (biển). Theo hai chữ ấy, "Vĩnh Hải" là biển lâu dài – dù xã không giáp biển. Chưa có văn bản xác nhận chữ Hán của tên xã.
Tên xã cũ Tiền Phong có lịch sử riêng: theo Wikipedia, năm 1947 hai xã Liên Hiệp và Song An hợp lại lấy tên Vạn Thắng, năm 1948 đổi thành Tiền Phong; năm 1956 tách thành Vĩnh Phong và Tiền Phong; đến 1/1/2025 lại hợp nhất cùng Cộng Hiền dưới tên Tiền Phong. Trong nước còn xã Vĩnh Hải ở Cần Thơ và Khánh Hòa; khi ghi địa chỉ cần kèm "thành phố Hải Phòng".
Địa lý
Xã là đồng bằng phù sa ở phía nam vùng Vĩnh Bảo, nơi theo Wikipedia sông Hóa ở tây nam và nam gần như là ranh giới với Thái Bình cũ (nay là Hưng Yên). Đất đai chủ yếu là ruộng lúa, ao hồ và khu dân cư làng. Khí hậu nhiệt đới gió mùa ven biển.
Lịch sử
Các làng thuộc huyện Vĩnh Lại xưa
Theo Wikipedia, các làng Vĩnh Lạc, An Lạc, Linh Đông, Phần Thượng, Mai Thượng trước thuộc huyện An Định, thời Lý – Trần (thế kỷ XI–XIV) thuộc huyện Đông Lại, sau thời Lê Thánh Tông đổi thành huyện Vĩnh Lại; năm 1838 thuộc huyện Vĩnh Bảo mới lập, tỉnh Hải Dương. Cuối năm 1952 Vĩnh Bảo thuộc tỉnh Kiến An, sau đó về thành phố Hải Phòng.
Từ Liên Hiệp, Song An đến Tiền Phong
Ngày 24/4/1946, tại đình Lý Nhân, các xã Quán Khái, Lý Nhân, Phần Thượng, Linh Đông hợp lại bầu ủy ban hành chính xã Liên Hiệp; cùng ngày tại đình An Lạc, các xã Vĩnh Lạc, Mai Thượng, An Lạc lập xã Song An. Cuối năm 1947 hai xã nhập thành Vạn Thắng, năm 1948 đổi tên Tiền Phong. Năm 1956 Tiền Phong tách thành Vĩnh Phong (Quán Khái, Lý Nhân, Phần Thượng) và Tiền Phong (Linh Đông, Mai Thượng, An Lạc, Vĩnh Lạc).
Sắp xếp năm 2025
Ngày 1/1/2025, xã Vĩnh Hải được lập từ Đồng Minh, Hưng Nhân, Thanh Lương; Vĩnh Phong và Cộng Hiền nhập vào Tiền Phong. Theo Nghị quyết 1669/NQ-UBTVQH15, xã Vĩnh Hải mới gồm toàn bộ (số liệu đề án, Wikipedia dẫn lại):
- xã Vĩnh Hải (15,68 km², 17.863 người);
- xã Tiền Phong (16,53 km², 19.711 người).
Theo Nghị quyết 18/NQ-HĐND ngày 23/6/2026, xã có 21 thôn.
Dân cư – xã hội
Theo bài huyện Vĩnh Bảo trên Wikipedia, vùng xã Cộng Hiền cũ có tiến sĩ Dương Đức Nhan (người xã Hà Dương, đỗ năm 1463, tác giả hợp tuyển thơ chữ Hán Tinh tuyển thi tập (tức Tinh tuyển cổ kim chư gia thi tập)) và nhà cách mạng Nguyễn Văn Ngọ (1906–1954, thôn Hạ Đồng), nguyên Chủ tịch Ủy ban Kháng chiến Hành chính huyện Vĩnh Bảo năm 1945; Trường THPT Cộng Hiền đặt tại xã Tiền Phong cũ. Đời sống tín ngưỡng gắn với đình làng, chùa, miếu.
Kinh tế
Nông nghiệp là chủ đạo. Theo Wikipedia, trong xã có hai nghề truyền thống của huyện Vĩnh Bảo cũ:
- Tạc tượng, sơn mài Bảo Hà (xã Đồng Minh cũ) – nhóm nghề mộc, điêu khắc tiêu biểu của huyện.
- Dệt chiếu Đồng Minh – số hộ tham gia giảm nhiều, có nguy cơ mai một.
Văn hóa – di tích
Làng Bảo Hà nổi tiếng với nghề tạc tượng và múa rối. Tương truyền cụ Nguyễn Công Huệ là người sáng lập, truyền dạy nghề tạc tượng cho dân làng. Năm 1991, miếu Bảo Hà – tên chính thức Tam xã thượng đẳng từ – được công nhận di tích lịch sử cấp quốc gia, nơi hội tụ văn hóa làng nghề (theo Wikipedia). Vùng Vĩnh Bảo nói chung còn có hội đánh pháo đất và múa rối nước.
Đình Lý Nhân, đình An Lạc là nơi diễn ra hội nghị lập xã năm 1946 – dấu tích lịch sử chính quyền cách mạng ở địa phương.
Giao thông
Các tuyến đường liên xã nối Vĩnh Hải với trung tâm xã Vĩnh Bảo phía bắc và sang Hưng Yên phía nam; sông Hóa ở phía nam vùng Vĩnh Bảo cũ là tuyến thủy nội địa.
Hành chính
Địa chỉ mới ghi: "…, xã Vĩnh Hải, thành phố Hải Phòng". Toàn bộ cư dân Vĩnh Hải (Đồng Minh, Hưng Nhân, Thanh Lương) và Tiền Phong (Tiền Phong, Vĩnh Phong, Cộng Hiền) cũ ghi theo xã mới.
Bản đồ Xã Vĩnh Hải
Ghim đặt tại vị trí trụ sở xã. Mở trên Google Maps ↗
Xã, phường cũ hợp thành
Xã Vĩnh Hải được lập từ 2 đơn vị cấp xã cũ theo Nghị quyết 1669/NQ-UBTVQH15 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội:
| Đơn vị cũ | Huyện, quận, thị xã cũ | Tỉnh cũ | Phạm vi |
|---|---|---|---|
| Xã Tiền Phong | Huyện Vĩnh Bảo | Thành phố Hải Phòng | toàn bộ |
| Xã Vĩnh Hải | Huyện Vĩnh Bảo | Thành phố Hải Phòng | toàn bộ |
Hỏi đáp nhanh
Xã Vĩnh Hải gồm những xã cũ nào?
Toàn bộ xã Vĩnh Hải (lập đầu năm 2025 từ Đồng Minh, Hưng Nhân, Thanh Lương) và xã Tiền Phong (gồm Tiền Phong, Vĩnh Phong, Cộng Hiền) của huyện Vĩnh Bảo cũ.
Tên Vĩnh Hải có nghĩa là gì?
Xã giữ tên xã Vĩnh Hải (2025). Theo nghĩa thông dụng, vĩnh 永 là lâu dài, hải 海 là biển; chữ Hán chính thức và lý do đặt tên chưa được nguồn xác nhận.
Làng tạc tượng Bảo Hà ở đâu?
Ở xã Đồng Minh cũ, nay thuộc xã Vĩnh Hải; miếu Bảo Hà (Tam xã thượng đẳng từ) là di tích quốc gia từ năm 1991.
Xã Vĩnh Hải rộng bao nhiêu, bao nhiêu dân?
32,21 km² và 37.574 người.
Cùng Huyện Vĩnh Bảo trước đây
- Xã Nguyễn Bỉnh Khiêm 24.575
- Xã Vĩnh Am 34.562
- Xã Vĩnh Bảo 45.332
- Xã Vĩnh Hòa 28.176
- Xã Vĩnh Thịnh 26.382
- Xã Vĩnh Thuận 28.879
← Toàn bộ 114 xã, phường của Hải Phòng Tra tên xã cũ → mới