Lang Biang – Đà Lạt là phường thuộc tỉnh Lâm Đồng, thành lập ngày 1/7/2025 theo Nghị quyết 1671/NQ-UBTVQH15 trên cơ sở toàn bộ Phường 7 (thành phố Đà Lạt cũ), thị trấn Lạc Dương và xã Lát (huyện Lạc Dương cũ). Phường rộng 322,66 km², dân số 40.041 người.
Tổng quan
Ngọn núi được gọi là “nóc nhà” của Đà Lạt, cao 2.167 m, đứng trong địa giới phường Lang Biang – Đà Lạt và trao tên cho phường. Phường nối liền khu dân cư phía bắc Đà Lạt cũ (Phường 7) với vùng huyện lỵ Lạc Dương và xã Lát – nơi các buôn người Cơ Ho sống quanh chân núi từ trước khi người Pháp lên cao nguyên.
Với 322,66 km², đây là phường rộng nhất trong năm phường của Đà Lạt cũ; dân số 40.041 người (31/12/2024), mật độ khoảng 124 người/km². Trụ sở phường đặt tại trụ sở Huyện ủy, HĐND và UBND huyện Lạc Dương cũ. Sau đợt sắp xếp năm 2026, phường có 14 tổ dân phố, trong đó có các tên gốc Cơ Ho như Bon Dơng, Đạ Nghịt, Păng Tiêng, Đan Kia bên cạnh các tên đô thị như Cao Bá Quát, Bạch Đằng, Thánh Mẫu. Phường thuộc tỉnh Lâm Đồng.
Tên gọi và ý nghĩa
Tên phường lấy theo núi Langbiang (còn viết Lang Biang, Lang Bian), cụm núi có hai đỉnh chính: núi Bà cao 2.167 m và núi Ông cao 2.124 m. Không đơn vị cũ nào mang tên này; ba đơn vị hợp thành là Phường 7, thị trấn Lạc Dương và xã Lát.
Đây là tên gốc tiếng Cơ Ho, không có gốc Hán Việt. Theo truyền thuyết của người Cơ Ho được ghi trên bia đá ở đỉnh núi và được Wikipedia tiếng Việt thuật lại, Lang là tên chàng K'Lang, con tù trưởng người Lát (Lạch), còn Biang là nàng H'Biang, con gái tù trưởng người Chil – hai nhánh của dân tộc Cơ Ho. Vì khác bộ tộc, hai người không được lấy nhau, cùng bỏ lên núi sống và đều chết vì mũi tên tẩm độc. Sau đó cha của Biang hối hận, thống nhất các nhóm Lát, Chil, Srê thành một dân tộc Cơ Ho; dân làng đặt tên ngọn núi bằng cách ghép tên hai người. Truyện kể còn gắn dòng Đạ Nhim với nước mắt của K'Lang. Đây là truyền thuyết dân gian, không phải từ nguyên được giới ngôn ngữ học xác minh.
Tên Lang Biang từng là tên hành chính: tháng 1/1916 Toàn quyền Roume lập tỉnh Lang Biang, và trong giai đoạn đầu, bản đồ, sách báo thường dùng “Dankia” hay “Lang Biang” để chỉ vùng này trước khi địa danh Đà Lạt phổ biến. Tên cao nguyên Lang Biang song hành với tên cao nguyên Lâm Viên. Cả nước không có xã phường nào khác trùng tên; tên chính thức kèm hậu tố “– Đà Lạt”.
Địa lý
Theo Wikipedia tiếng Việt, phường giáp xã Đam Rông 4 ở phía bắc; phía nam giáp các phường Cam Ly – Đà Lạt, Xuân Hương – Đà Lạt và xã Nam Hà Lâm Hà; phía đông giáp phường Lâm Viên – Đà Lạt và xã Lạc Dương; phía tây giáp xã Phú Sơn Lâm Hà.
Địa hình là cao nguyên và núi cao. Ngoài khối Langbiang còn có đồi Ra-đa (1.929 m). Vùng Lạc Dương cũ có độ cao trung bình khoảng 1.500–1.700 m, nhiều rừng thông, rừng đầu nguồn; dưới chân núi là thung lũng rộng, nơi từng tổ chức lễ hội kỷ niệm 100 năm Đà Lạt nên được gọi là Thung lũng Trăm Năm. Vùng có hồ Đan Kia – Suối Vàng, nguồn cấp nước sinh hoạt chính cho Đà Lạt từ sau 1986. Nhiệt độ trung bình năm của vùng Lạc Dương khoảng 18–22 °C, biên độ ngày đêm lớn.
Lịch sử
Dankia và Lang Biang
Ngày 21/6/1893, Alexandre Yersin ra khỏi rừng thông và nhìn thấy cao nguyên, ngủ lại một đêm ở Dankia – nay là vùng Đan Kia của phường. Những năm đầu, Dankia từng được tính tới làm nơi đặt trạm nghỉ dưỡng trước khi người Pháp chọn khu vực Đà Lạt ngày nay. Thời Việt Nam Cộng hòa, vùng này thuộc quận Lạc Dương của tỉnh Tuyên Đức, quận lỵ ở Bình Ninh (B'Neur); xã Lát thuộc tổng Nhân Lạc.
Huyện Lạc Dương 1979–2025
Tháng 11/1975 huyện Lạc Dương giải thể, xã Lát về Đức Trọng; năm 1977 xã Lát nhập vào Đà Lạt. Ngày 14/3/1979, Quyết định 116-CP lập lại huyện Lạc Dương gồm xã Lát và một số xã khác, đồng thời lập thị trấn Lạc Dương làm huyện lỵ từ một phần xã Lát. Năm 2013, 3.461,4 ha và 2.704 người của xã Lát được chuyển về thị trấn Lạc Dương. Phường 7 của Đà Lạt được lập năm 1986 khi tách Phường 4 cũ.
Sắp xếp năm 2025
Nghị quyết 1671/NQ-UBTVQH15 (khoản 103 Điều 1) nhập toàn bộ Phường 7, thị trấn Lạc Dương và xã Lát thành phường Lang Biang – Đà Lạt, hoạt động từ 1/7/2025. Huyện Lạc Dương kết thúc cùng ngày; phần còn lại của huyện thành xã Lạc Dương và một phần xã Đam Rông 4.
Dân cư – xã hội
Phường có hai vùng dân cư khác nhau. Phần Phường 7 cũ là khu đô thị của người Kinh. Vùng Lạc Dương – Lát là địa bàn cư trú lâu đời của người Cơ Ho, chủ yếu các nhóm Lạch và Chil; nhiều tổ dân phố còn giữ tên buôn cũ (Bon Dơng, Đạ Nghịt, Păng Tiêng, Đăng Gia). Văn hóa cồng chiêng – thuộc Không gian văn hóa Cồng chiêng Tây Nguyên được UNESCO ghi danh năm 2005 – rượu cần vẫn hiện diện trong đời sống cộng đồng và trong các chương trình giao lưu văn hóa cho du khách.
Hệ thống trường học, trạm y tế, trung tâm y tế kế thừa từ huyện lỵ Lạc Dương cũ, cùng các cơ sở giáo dục của khu Phường 7.
Kinh tế
Kinh tế dựa trên ba mảng. Nông nghiệp: rau, hoa ôn đới, cà phê, dâu tây trên vùng đất bazan quanh Lạc Dương; nhiều nông trại ứng dụng công nghệ cao. Lâm nghiệp: phần lớn diện tích vùng Lạc Dương cũ là rừng phòng hộ đầu nguồn và rừng đặc dụng, được giao khoán cho hộ dân bảo vệ – nguồn thu đáng kể của đồng bào Cơ Ho. Du lịch: khu du lịch núi Langbiang (xe jeep lên đỉnh Ra-đa, leo núi, giao lưu cồng chiêng, đốt lửa trại), hồ Đan Kia – Suối Vàng và các homestay, nông trại quanh thị trấn cũ.
Văn hóa – di tích
- Núi Langbiang (núi Bà, núi Ông, đồi Ra-đa) – khu du lịch dã ngoại, leo núi, gắn với truyền thuyết K'Lang – H'Biang.
- Thung lũng Trăm Năm dưới chân núi, nơi tổ chức lễ kỷ niệm 100 năm Đà Lạt.
- Hồ Đan Kia – Suối Vàng ở vùng Dankia, nơi Yersin ngủ lại đêm 21/6/1893.
- Văn hóa cồng chiêng, lễ hội của người Cơ Ho Lạch, Chil.
Núi Langbiang nằm trong vùng Khu dự trữ sinh quyển Langbiang được UNESCO công nhận năm 2015, với vùng lõi là Vườn quốc gia Bidoup – Núi Bà.
Hành chính
Địa chỉ mới ghi “tổ dân phố …, phường Lang Biang – Đà Lạt, tỉnh Lâm Đồng”; người dân thị trấn Lạc Dương và xã Lát trước đây nay không còn ghi “huyện Lạc Dương”. Trụ sở phường đặt tại khu trụ sở huyện Lạc Dương cũ.
Bản đồ Phường Lang Biang - Đà Lạt
Ghim đặt tại vị trí trụ sở phường. Mở trên Google Maps ↗
Xã, phường cũ hợp thành
Phường Lang Biang - Đà Lạt được lập từ 3 đơn vị cấp xã cũ theo Nghị quyết 1671/NQ-UBTVQH15 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội:
| Đơn vị cũ | Huyện, quận, thị xã cũ | Tỉnh cũ | Phạm vi |
|---|---|---|---|
| Phường 7 | Thành phố Đà Lạt | Tỉnh Lâm Đồng | toàn bộ |
| Thị trấn Lạc Dương | Huyện Lạc Dương | Tỉnh Lâm Đồng | toàn bộ |
| Xã Lát | Huyện Lạc Dương | Tỉnh Lâm Đồng | toàn bộ |
Hỏi đáp nhanh
Phường Lang Biang – Đà Lạt gồm những đơn vị cũ nào?
Toàn bộ Phường 7 (thành phố Đà Lạt cũ), thị trấn Lạc Dương và xã Lát (huyện Lạc Dương cũ).
Tên Lang Biang có nghĩa là gì?
Tên lấy theo núi Langbiang. Theo truyền thuyết Cơ Ho, đó là tên ghép của chàng K'Lang (người Lát) và nàng H'Biang (người Chil); tên không có gốc Hán Việt.
Núi Langbiang cao bao nhiêu?
Đỉnh núi Bà cao 2.167 m, núi Ông cao 2.124 m; đồi Ra-đa cao 1.929 m.
Thị trấn Lạc Dương cũ nay thuộc đâu?
Toàn bộ thị trấn Lạc Dương nhập vào phường Lang Biang – Đà Lạt; trụ sở phường đặt tại khu trụ sở huyện Lạc Dương cũ.
Diện tích và dân số phường là bao nhiêu?
322,66 km² và 40.041 người (31/12/2024).
Cùng Thành phố Đà Lạt, Huyện Lạc Dương trước đây
- Phường Cam Ly - Đà Lạt 48.919
- Phường Lâm Viên - Đà Lạt 71.369
- Phường Xuân Hương - Đà Lạt 103.178
- Phường Xuân Trường - Đà Lạt 36.163
- Xã Đam Rông 4 17.184
- Xã Lạc Dương 14.912
← Toàn bộ 124 xã, phường của Lâm Đồng Tra tên xã cũ → mới