Xã Trà Vong

Tổng quan

Ở ấp Trà Hiệp, xã Trà Vong, có ngôi mộ mà theo Wikipedia là nơi nhân dân chôn cất Huỳnh Công Giản — vị tướng được chúa Nguyễn cử vào trấn nhậm Tây Ninh năm 1749, tử trận khi giữ đồn Trà Vong và được thờ khắp tỉnh với danh xưng Quan lớn Trà Vong. Từ năm 2026, xã còn có một ấp mang thẳng tên ông: ấp Huỳnh Công Giản.

Theo số liệu sắp xếp năm 2025, xã rộng 88,67 km², dân số 24.316 người, mật độ khoảng 274 người/km². Xã có 8 ấp: Dinh, Gò Đá, Huỳnh Công Giản, Mỏ Công, Suối Ông Đình, Thanh An, Trà Hiệp, Vườn Tiêu. Đây là xã phía nam của vùng Tân Biên cũ, cách phường Tân Ninh khoảng 20 km về phía bắc.

Tên gọi và ý nghĩa

Tên từ đâu ra: xã mới giữ tên xã Trà Vong cũ — xã gốc mà năm 1981 được chia làm ba (Trà Vong, Mỏ Công, Tân Phong). Tên Trà Vong có trong lịch sử từ thế kỷ XVIII: Wikipedia kể Huỳnh Công Giản “chiếm cứ một cánh đồng rộng gọi là đồn Trà Vong” để chống quân Chân Lạp; sau khi ông tử trận, dân gọi ông là Quan lớn Trà Vong. Thời kháng chiến, vùng Dương Minh Châu lân cận cũng được gọi là “căn cứ Trà Vong” trước khi mang tên Dương Minh Châu.

Phân tích tên: âm trà và vong đều có chữ Hán (như 茶 trà, 忘 vong…), nhưng ghép lại không cho một nghĩa hợp lý cho địa danh, và các nguồn đã tra không giải thích gốc tên; từ điển wiki.ngonngu.com chỉ ghi Trà Vong là tên một xã của huyện Tân Biên. Vì vậy ở đây xem gốc tên là chưa rõ, không suy đoán thêm.

Tên Mỏ Công: xã lập năm 1981, nay còn là tên ấp; nguồn đã tra không giải thích tên. Đền thờ Quan lớn Trà Vong ở Mỏ Công được dân gọi là “Dinh ông lớn Trà Vong”; xã hiện có ấp Dinh.

Trùng tên: Trà Vong là tên duy nhất trong danh mục xã phường cả nước sau sắp xếp.

Địa lý

Theo Wikipedia tiếng Việt, xã giáp xã Tân Phú ở phía đông (ranh giới là đường tỉnh 793), xã Hảo Đước ở phía tây, xã Phước Vinh ở phía tây nam (ranh giới là sông Vàm Cỏ Đông), phường Bình Minh và xã Châu Thành ở phía nam, xã Thạnh Bình ở phía bắc.

Địa hình bán bình nguyên phù sa cổ, thấp dần về phía sông Vàm Cỏ Đông và rạch Bến Đá ở phía tây. Các ấp mang tên dân gian như Suối Ông Đình, Gò Đá, Vườn Tiêu.

Lịch sử

Đồn Trà Vong

Năm 1749, chúa Nguyễn Phúc Khoát cử ba anh em Huỳnh Công Giản, Huỳnh Công Thắng, Huỳnh Công Nghệ vào Tây Ninh. Theo Wikipedia, Huỳnh Công Giản lập căn cứ ở Bến Thứ (gần rạch Sóc Om, vùng Hảo Đước) và giữ đồn Trà Vong; một buổi sáng quân Chân Lạp dùng chiến thuật biển người vây đồn bốn mặt, viện binh chưa kịp tới, ông tử chiến rồi tự sát để tuẫn tiết. Nhân dân lập đền thờ ông và nghĩa binh ở nhiều nơi, gọi chung là đền Quan lớn Trà Vong; mộ ông ở ấp Trà Hiệp, xã Trà Vong.

Hành chính

Sau năm 1975, Trà Vong là một trong 11 xã của huyện Tân Biên. Ngày 26/9/1981, Quyết định 93-HĐBT chia xã Trà Vong thành ba xã Trà Vong, Mỏ Công và Tân Phong. Ngày 16/6/2025, Nghị quyết 1682/NQ-UBTVQH15 nhập một phần xã Trà Vong và một phần xã Mỏ Công thành xã Trà Vong, hoạt động từ 1/7/2025; phần còn lại của hai xã (cùng một phần Tân Phong) về xã Tân Phú. Năm 2026, xã gộp 13 ấp thành 8, trong đó ấp 3 và ấp 5 thành ấp Huỳnh Công Giản, ấp Một và ấp Thanh Tân thành ấp Mỏ Công.

Dân cư và xã hội

Theo Wikipedia, huyện Tân Biên cũ có dấu ấn người Khmer rõ nét; vùng phía nam giáp khu đô thị Tây Ninh và Châu Thành. Xã là nơi có mộ Quan lớn Trà Vong; bên cạnh tín ngưỡng thờ ông là các tôn giáo phổ biến ở Tây Ninh như Cao Đài, Phật giáo, Công giáo. Trên địa bàn có các trường mầm non, tiểu học, trung học cơ sở và trạm y tế.

Kinh tế

Kinh tế xã chủ yếu dựa vào nông nghiệp trên đất bán bình nguyên. Quốc lộ 22B đi gần trung tâm Mỏ Công cũ (đền thờ Quan lớn nằm cặp quốc lộ). Kênh Tân Hưng của hệ thống Dầu Tiếng dẫn nước tưới cho các xã phía nam vùng Tân Biên – Tân Châu.

Văn hóa

• Khu lăng mộ Quan lớn Trà Vong — Wikipedia (bài huyện Tân Biên) ghi ở ấp 3, xã Trà Vong; bài về Huỳnh Công Giản ghi mộ ở ấp Trà Hiệp. Năm 2026, ấp 3 nhập với ấp 5 thành ấp Huỳnh Công Giản.
• Dinh ông lớn Trà Vong ở Mỏ Công: đền nằm cặp quốc lộ 22B gần trung tâm xã Mỏ Công cũ; cổng xây hình chữ nhị 5 m × 9 m, gồm tiền đền và chính đền, mái ngói; hoành phi đề “Quan Lớn Trà Vong”, hai bên đề chữ Hán “Long phi niên Đinh dậu” và “Quan đại thần chuyển binh”. Nguồn không nói rõ đền thuộc phần Mỏ Công nhập vào xã Trà Vong hay phần nhập vào xã Tân Phú.

Đền thờ Quan lớn Trà Vong còn có ở Tân Phong, Cầy Xiêng, Đồng Khởi (Châu Thành), Thái Vĩnh Đông (khu đô thị Tây Ninh), Thạnh Tân — cho thấy tầm ảnh hưởng rộng của tín ngưỡng này ở Tây Ninh.

Giao thông

Quốc lộ 22B chạy qua vùng Mỏ Công cũ, nối khu đô thị Tây Ninh lên Tân Biên – cửa khẩu Xa Mát. Đường tỉnh 793 là ranh giới phía đông với xã Tân Phú.

Hành chính

Địa chỉ mới ghi: “…, ấp …, xã Trà Vong, tỉnh Tây Ninh”. Vì cả xã Trà Vong lẫn xã Mỏ Công cũ đều bị chia giữa xã Trà Vong và xã Tân Phú, cư dân hai xã cũ cần kiểm tra ấp mình thuộc đơn vị nào. Từ năm 2026, nhiều ấp số đã đổi tên (ấp 2 và 4 thành Vườn Tiêu…). Thủ tục hành chính làm tại trung tâm phục vụ hành chính công của xã.

Bản đồ Xã Trà Vong

Ghim đặt tại vị trí trụ sở xã. Mở trên Google Maps ↗

Xã, phường cũ hợp thành

Xã Trà Vong được lập từ 2 đơn vị cấp xã cũ theo Nghị quyết 1682/NQ-UBTVQH15 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội:

Cùng Huyện Tân Biên trước đây

• Xã Phước Vinh 23.314
• Xã Tân Biên 36.771
• Xã Tân Lập 16.810
• Xã Tân Phú 29.953
• Xã Thạnh Bình 30.764