Tìa Dình là xã ở góc đông nam tỉnh Điện Biên, giáp tỉnh Sơn La ở phía đông và phía nam; xã được lập ngày 1/7/2025 theo Nghị quyết 1661/NQ-UBTVQH15 trên cơ sở hai xã Háng Lìa và Tìa Dình của huyện Điện Biên Đông cũ. Diện tích 166,76 km², dân số 7.292 người.
Tổng quan
Tìa Dình là xã của tỉnh Điện Biên nằm ở mũi đông nam của tỉnh, ngăn cách với Phình Giàng bởi sông Mã, hai mặt đông và nam tiếp giáp tỉnh Sơn La. Đây là xã nhỏ nhất của vùng Điện Biên Đông cũ cả về diện tích lẫn dân số: 166,76 km² và 7.292 người, mật độ khoảng 44 người/km² — thuộc nhóm thưa dân của tỉnh.
Điểm đặc biệt về tên: xã mới mang tên Tìa Dình — xã trẻ hơn, được tách ra năm 2005 — trong khi trụ sở Đảng ủy, HĐND và UBND lại đặt tại trụ sở cũ của xã Háng Lìa, xã gốc. Theo Wikipedia tiếng Việt, xã có 20 bản: Chua Ta 1, Chua Ta 2, Háng Lìa A, Háng Lìa B, Háng Sua, Háng Tây, Huổi Sông, Huổi Tống A, Huổi Tống B, Huổi Va A, Huổi Va B, Na Hay, Na Su, Púng Báng, Tào La, Tìa Dình 1, Tìa Dình 2, Tìa Ghếnh, Tìa Mùng và Trống Dình.
Các xã cùng vùng Điện Biên Đông cũ: Na Son, Xa Dung, Pu Nhi, Mường Luân, Phình Giàng.
Tên gọi và ý nghĩa
Nguồn gốc: tên xã mới lấy theo xã Tìa Dình, xã được lập năm 2005 từ một phần đất Háng Lìa. Việc chọn tên xã con thay cho tên xã gốc không có giải thích riêng trong nguồn tra được; còn trụ sở thì đặt ở Háng Lìa. Tên Háng Lìa vẫn được giữ trong tên hai bản Háng Lìa A, Háng Lìa B.
Không phải tên Hán Việt. Hai âm “tìa” và “dình” đều không có chữ Hán Việt tương ứng (tra âm “tìa”, tra âm “dình” trên Wiki Ngôn Ngữ); “háng” và “lìa” trong Háng Lìa cũng không phải từ Hán Việt. Đây là những địa danh vùng cao gốc tiếng dân tộc. Yếu tố “Tìa” lặp lại trong nhiều tên bản của vùng (Tìa Ghếnh, Tìa Mùng ở Tìa Dình; Tìa Ló, Tìa Mùng ở Pu Nhi), “Háng” cũng vậy (Háng Sua, Háng Tây; Háng Tầu ở Xa Dung), cho thấy đây là những yếu tố cấu tạo địa danh phổ biến của vùng; tuy nhiên chưa tìm được nguồn ngôn ngữ học giải thích nghĩa của chúng. Nghĩa của tên Tìa Dình vì vậy chưa thống nhất.
Dễ nhầm: tên Tìa Dình chỉ có ở Điện Biên. Tên Háng Lìa thì còn gặp ở nơi khác — chẳng hạn các bản Háng Lìa 1, Háng Lìa 2 thuộc xã Tủa Sín Chải (Lai Châu) — nên khi tra địa chỉ cũ “bản Háng Lìa” cần ghi rõ xã, tỉnh.
Địa lý
Theo Wikipedia tiếng Việt, Tìa Dình giáp tỉnh Sơn La ở phía đông và phía nam, xã Phình Giàng ở phía tây, các xã Xa Dung và Mường Luân ở phía bắc. Ranh giới với Phình Giàng là sông Mã — đoạn sông chảy qua vùng Điện Biên Đông trước khi sang đất Sơn La.
Địa hình là núi cao, sườn dốc đổ xuống sông Mã và các suối nhánh; các bản phân bố trên sườn núi và ven các suối nhánh. Khí hậu nhiệt đới gió mùa vùng núi, mùa đông lạnh, mùa mưa từ khoảng tháng 5 đến tháng 9.
Lịch sử
- Trước năm 1995 — Háng Lìa là xã của huyện Điện Biên, tỉnh Lai Châu; tên Háng Lìa có trong danh sách các xã của huyện Điện Biên thời kỳ này.
- 7/10/1995 — Nghị định 59-CP lập huyện Điện Biên Đông từ 10 xã của huyện Điện Biên, trong đó có Háng Lìa.
- 2003–2004 — sau Nghị quyết 22/2003/QH11 chia tỉnh Lai Châu, Điện Biên Đông thuộc tỉnh Điện Biên.
- 6/6/2005 — Nghị định 72/2005/NĐ-CP lập xã Tìa Dình trên cơ sở 9.882 ha diện tích tự nhiên và 2.468 nhân khẩu của xã Háng Lìa.
- 16/6/2025 — Nghị quyết 1661/NQ-UBTVQH15 sắp xếp toàn bộ diện tích, dân số hai xã Háng Lìa và Tìa Dình thành xã Tìa Dình; hoạt động từ 1/7/2025.
Với hai xã đều nhỏ, xã mới về cơ bản là xã Háng Lìa trước năm 2005, nay mang tên của phần đất đã tách ra.
Dân cư – xã hội
7.292 người sống trong 20 bản, bình quân mỗi bản khoảng 360 người. Vùng Điện Biên Đông cũ có các dân tộc H'Mông, Thái, Lào, Khơ Mú, Sinh Mun và Kinh; số liệu dân tộc riêng của xã chưa được công bố trong nguồn tra được.
Là xã ở đầu mút của tỉnh, xa trung tâm hành chính, Tìa Dình có những khó khăn chung của vùng cao: đường vào các bản dốc, mùa mưa dễ sạt lở; trường học và trạm y tế phải bố trí phân tán theo điểm bản. Năm học 2026–2027, trang thông tin điện tử của xã đăng thông báo lựa chọn cơ sở cung cấp lương thực, thực phẩm, chất đốt cho các trường học trực thuộc xã — phục vụ bữa ăn của học sinh ở trường.
Kinh tế
Sinh kế chủ yếu là nông – lâm nghiệp: lúa nương, ngô, sắn, chăn nuôi trâu, bò, dê, lợn; khoán bảo vệ và khoanh nuôi rừng theo các chương trình của Nhà nước. Chưa có cơ sở công nghiệp hay làng nghề được ghi nhận trong nguồn chính thức.
Văn hóa
Chưa tra được di tích xếp hạng hay lễ hội mang tên riêng của Tìa Dình. Văn hóa của xã thuộc không gian chung vùng Điện Biên Đông cũ, với các di sản văn hóa phi vật thể quốc gia như Lễ cúng dòng họ của người Mông trắng (ghi danh 2023) và Múa của người Khơ Mú (2021).
Gần nhất về phía bắc là xã Mường Luân với hai tháp cổ Mường Luân và Chiềng Sơ — di tích kiến trúc nghệ thuật cấp quốc gia; về phía tây bắc là hang Mường Tỉnh thuộc xã Xa Dung.
Hành chính
Từ 1/7/2025, địa chỉ ghi: bản …, xã Tìa Dình, tỉnh Điện Biên. Người dân xã Háng Lìa cũ ghi địa chỉ mới là “xã Tìa Dình”; UBND xã Tìa Dình làm việc tại trụ sở cũ của xã Háng Lìa.
Bản đồ Xã Tìa Dình
Ghim đặt tại vị trí trụ sở xã. Mở trên Google Maps ↗
Xã, phường cũ hợp thành
Xã Tìa Dình được lập từ 2 đơn vị cấp xã cũ theo Nghị quyết 1661/NQ-UBTVQH15 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội:
| Đơn vị cũ | Huyện, quận, thị xã cũ | Tỉnh cũ | Phạm vi |
|---|---|---|---|
| Xã Háng Lìa | Huyện Điện Biên Đông | Tỉnh Điện Biên | toàn bộ |
| Xã Tìa Dình | Huyện Điện Biên Đông | Tỉnh Điện Biên | toàn bộ |
Hỏi đáp nhanh
Xã Tìa Dình mới gồm những xã cũ nào?
Gồm toàn bộ hai xã Háng Lìa và Tìa Dình của huyện Điện Biên Đông cũ, theo Nghị quyết 1661/NQ-UBTVQH15, hoạt động từ 1/7/2025.
Tên Tìa Dình có nghĩa là gì?
Tìa Dình là tên gốc tiếng dân tộc vùng cao, không phải Hán Việt; nghĩa chưa có nguồn giải thích thống nhất.
Trụ sở xã Tìa Dình ở đâu?
Tại trụ sở cũ của xã Háng Lìa — xã gốc mà năm 2005 xã Tìa Dình được tách ra.
Xã Tìa Dình giáp những đâu?
Giáp tỉnh Sơn La ở phía đông và nam, xã Phình Giàng ở phía tây (qua sông Mã), xã Xa Dung và Mường Luân ở phía bắc.
Diện tích và dân số xã Tìa Dình là bao nhiêu?
Diện tích 166,76 km², dân số 7.292 người (số liệu sắp xếp năm 2025).
Cùng Huyện Điện Biên Đông trước đây
- Xã Mường Luân 16.012
- Xã Na Son 15.331
- Xã Phình Giàng 10.467
- Xã Pu Nhi 9.990
- Xã Xa Dung 15.722
← Toàn bộ 45 xã, phường của Điện Biên Tra tên xã cũ → mới