Mường Hung là xã biên giới thuộc tỉnh Sơn La, nằm hai bên dòng chính sông Mã ở phía đông nam vùng Sông Mã cũ; xã lập ngày 1/7/2025 theo Nghị quyết 1681/NQ-UBTVQH15 trên cơ sở hai xã Chiềng Cang và Mường Hung. Diện tích 226,09 km², dân số 24.613 người.
Tổng quan
Mường Hung là một xã của tỉnh Sơn La, trải dọc đoạn hạ lưu sông Mã trước khi dòng sông chảy sang Lào. Đây là một trong ba vùng gốc hợp thành châu Sông Mã năm 1953, và là nơi có hai địa danh được nhắc đến nhiều nhất của vùng: di tích Cây đa Mường Hung (cấp tỉnh) và nhà máy thủy điện Mường Hung trên dòng chính sông Mã.
Xã rộng 226,09 km², dân số 24.613 người, mật độ khoảng 109 người/km² — đông dân thứ hai trong các xã thuộc huyện Sông Mã cũ, chỉ sau xã Sông Mã. Theo Wikipedia tiếng Việt, xã có 53 bản, trong đó có các bản Mường Hung, Chiềng Xôm, Yên Sơn. Trụ sở xã đặt tại bản Cát.
Xã giáp Phiêng Cằm ở phía bắc, Phiêng Pằn và Chiềng Khương ở phía đông, Chiềng Khoong ở phía tây, phía nam là biên giới với Lào.
Tên gọi và ý nghĩa
Nguồn gốc. Tên xã mới giữ tên Mường Hung của một trong hai xã cũ. Đây không chỉ là tên một xã: “Mường Hung” là tên một vùng mường cổ của người Thái, đủ lớn để năm 1953 được tách khỏi châu Mai Sơn làm một trong ba bộ phận lập nên châu Sông Mã (cùng Sốp Cộp và Mường Lầm). Xã cũ còn lại, Chiềng Cang, không còn là tên đơn vị hành chính, nhưng vẫn là tên một bản trong xã.
Chữ “Mường”. “Mường” là từ gốc các ngôn ngữ Tai, tương ứng với mueang/muang; theo Wikipedia tiếng Anh, từ này ban đầu chỉ một thị trấn có thành lũy do người có tước vị cai quản cùng các bản phụ thuộc, sau dùng cho các tiểu quốc, các vùng tự quản kiểu “mường”. Âm “mường” không có chữ Hán Việt (tra âm “mường” trên Wiki Ngôn Ngữ). Cần phân biệt với nghĩa “dân tộc Mường” trong mục từ Mường của từ điển — địa danh Mường Hung không liên quan tới dân tộc Mường.
Chữ “Hung”. Âm “hung” trong tiếng Hán Việt có các chữ như 凶 (dữ, xấu) hay 洶 (nước cuộn) — những nghĩa không thể là nghĩa của một tên mường Thái. Ở đây “Hung” là yếu tố tiếng Thái được ghi bằng chữ Quốc ngữ; nghĩa của nó chưa tìm được nguồn giải thích thống nhất, nên không nên đọc tên này theo lối chiết tự Hán Việt.
Dị bản chính tả. Theo Wikipedia tiếng Việt, một số bản đồ tỷ lệ 1:50.000 ghi tên này là “Mường Hùng”. Tên chính thức trong các nghị quyết là Mường Hung.
Trùng tên. Trong danh mục xã phường sau 1/7/2025, Mường Hung không trùng với đơn vị nào ở tỉnh khác.
Địa lý
Sông Mã chảy qua xã theo hướng tây bắc – đông nam, tạo thành dải thung lũng có ruộng và bãi ven sông. Theo Wikipedia tiếng Việt, điểm thấp nhất của cả huyện Sông Mã cũ là cánh đồng Nà Co Nghe ở bản Trại Phong, thuộc xã Chiềng Cang cũ — nay nằm trong xã Mường Hung. Hai bên thung lũng là núi; núi Mường Hung được nhắc tới trong các tư liệu như một cảnh quan có thể khai thác du lịch của vùng.
Phía nam xã là đường biên giới Việt – Lào. Khí hậu nhiệt đới gió mùa vùng núi thấp, mùa khô có gió tây khô nóng; vùng thung lũng sông Mã có nền nhiệt cao, phù hợp cây ăn quả nhiệt đới.
Lịch sử
Mường Hung trước năm 1953. Theo Wikipedia tiếng Việt, thời Pháp thuộc vùng Mường Hung thuộc Mường Mụa (châu Mai Sơn). Ngày 7/3/1953, Khu ủy Tây Bắc quyết định tách ba vùng Sốp Cộp (thuộc Điện Biên), Mường Lầm (thuộc Thuận Châu) và Mường Hung (thuộc Mai Sơn) để lập châu Sông Mã. Trong danh sách 24 xã đầu tiên của châu có cả Mường Hung và Chiềng Cang.
Hai xã trong huyện Sông Mã. Từ giữa năm 1962 châu đổi thành huyện. Hai xã Mường Hung và Chiềng Cang tồn tại song song cho đến năm 2025; trước sắp xếp, Chiềng Cang rộng 132,22 km² với 14.052 người, Mường Hung rộng 93,87 km² với 10.561 người.
Thủy điện. Từ tháng 1/2017 đến tháng 2/2019, nhà máy thủy điện Mường Hung được xây dựng trên dòng chính sông Mã, tại bản Khún (xã Mường Hung cũ) và bản Nhạp (xã Chiềng Cang cũ) — công trình nằm đúng trên ranh giới hai xã nay đã hợp nhất.
Mốc 1/7/2025. Nghị quyết 1681/NQ-UBTVQH15 ngày 16/6/2025 sắp xếp toàn bộ hai xã Chiềng Cang và Mường Hung thành xã Mường Hung, trực thuộc tỉnh Sơn La từ 1/7/2025.
Dân cư – xã hội
Dân số 24.613 người, sống trong 53 bản. Chưa có số liệu dân tộc riêng của xã mới; vùng Sông Mã cũ có sáu dân tộc chính là Thái, Kinh, Mông, Xinh Mun, Khơ Mú, Kháng, người Thái chiếm đa số ở các thung lũng như Mường Hung. Tên các bản như Yên Sơn cho thấy có cả cộng đồng người Kinh.
Năm 2025–2026, ngành giáo dục trên địa bàn được sắp xếp lại: theo tin trên cổng thông tin xã, đã có quyết định thành lập trường liên cấp Tiểu học và THCS Mường Hung và Trường THCS Chiềng Cang; xã cũng mở các lớp xóa mù chữ cho người lớn năm 2026.
Kinh tế
Nông nghiệp là ngành chính: lúa ruộng ven sông, ngô và cây ăn quả trên đồi, chăn nuôi trâu bò, dê — giống mặt bằng của vùng Sông Mã cũ, nơi nhãn và ngô là hai cây trồng chủ lực. Một hướng được chính quyền xã nhắc đến gần đây là cà phê: năm 2026 xã tổ chức tập huấn rà soát, xây dựng dữ liệu vùng trồng cà phê theo quy định chống phá rừng của Liên minh châu Âu (EUDR), nghĩa là trên địa bàn có vùng cà phê hướng tới xuất khẩu.
Thủy điện Mường Hung có công suất lắp máy 24 MW với hai tổ máy, sản lượng dự kiến hơn 93 triệu kWh mỗi năm; theo Wikipedia, đây là loại thủy điện cột nước thấp, ít làm biến đổi cảnh quan.
Văn hóa
Di tích Cây đa Mường Hung được UBND tỉnh Sơn La xếp hạng di tích lịch sử – văn hóa cấp tỉnh theo Quyết định 1214/QĐ-UBND ngày 28/4/2006. Cùng với Đền thờ Hai Bà Trưng ở xã Chiềng Khương, đây là một trong hai di tích cấp tỉnh của cả huyện Sông Mã cũ.
Đời sống văn hóa các bản Thái gắn với nhà sàn, sông nước và các điệu xòe — Nghệ thuật Xòe Thái được UNESCO ghi danh năm 2021. Xã có Nhà bia liệt sĩ, nơi tổ chức lễ viếng nhân ngày Thương binh – Liệt sĩ hằng năm.
Du lịch
Tư liệu về huyện Sông Mã cũ xếp núi Mường Hung và dòng sông Mã vào nhóm cảnh quan có thể phát triển du lịch, cùng các suối nước nóng và hang động của vùng. Hồ của thủy điện Mường Hung và cây đa di tích là những điểm dừng trên trục quốc lộ 4G đi cửa khẩu Chiềng Khương.
Hành chính
Địa chỉ từ 1/7/2025 ghi: “Bản …, xã Mường Hung, tỉnh Sơn La”. Người dân hai xã Mường Hung và Chiềng Cang cũ làm thủ tục tại UBND xã (bản Cát) hoặc qua Cổng dịch vụ công.
Bản đồ Xã Mường Hung
Ghim đặt tại vị trí trụ sở xã. Mở trên Google Maps ↗
Xã, phường cũ hợp thành
Xã Mường Hung được lập từ 2 đơn vị cấp xã cũ theo Nghị quyết 1681/NQ-UBTVQH15 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội:
| Đơn vị cũ | Huyện, quận, thị xã cũ | Tỉnh cũ | Phạm vi |
|---|---|---|---|
| Xã Chiềng Cang | Huyện Sông Mã | Tỉnh Sơn La | toàn bộ |
| Xã Mường Hung | Huyện Sông Mã | Tỉnh Sơn La | toàn bộ |
Hỏi đáp nhanh
Xã Mường Hung mới gồm những xã cũ nào?
Gồm toàn bộ xã Chiềng Cang và xã Mường Hung của huyện Sông Mã cũ, theo Nghị quyết 1681/NQ-UBTVQH15, hoạt động từ 1/7/2025.
Tên Mường Hung có nghĩa là gì?
“Mường” là từ gốc Tai chỉ một vùng, một đơn vị cư trú kiểu mường; “Hung” là yếu tố tiếng Thái, nghĩa chưa có nguồn giải thích thống nhất. Đây không phải tên Hán Việt.
Cây đa Mường Hung là di tích cấp nào?
Di tích lịch sử – văn hóa cấp tỉnh, xếp hạng theo Quyết định 1214/QĐ-UBND ngày 28/4/2006 của UBND tỉnh Sơn La.
Thủy điện Mường Hung có công suất bao nhiêu?
24 MW với hai tổ máy, sản lượng dự kiến hơn 93 triệu kWh/năm; xây dựng từ tháng 1/2017 đến tháng 2/2019 trên dòng chính sông Mã.
Diện tích và dân số xã Mường Hung là bao nhiêu?
Diện tích 226,09 km², dân số 24.613 người (số liệu sắp xếp năm 2025).
Cùng Huyện Sông Mã trước đây
- Xã Bó Sinh 16.461
- Xã Chiềng Khoong 23.222
- Xã Chiềng Khương 18.712
- Xã Chiềng Sơ 17.145
- Xã Huổi Một 12.349
- Xã Mường Lầm 15.647
- Xã Nậm Ty 16.679
- Xã Sông Mã 26.179
← Toàn bộ 75 xã, phường của Sơn La Tra tên xã cũ → mới