Mỹ Sơn là xã thuộc tỉnh Khánh Hòa, lập ngày 1/7/2025 theo Nghị quyết 1667/NQ-UBTVQH15 trên cơ sở xã Phước Trung (huyện Bác Ái) và xã Mỹ Sơn (huyện Ninh Sơn) của tỉnh Ninh Thuận cũ. Diện tích 248,1 km², dân số 15.800 người.
Tổng quan
Mỹ Sơn là một trong số ít xã của vùng Ninh Thuận cũ được ghép từ hai huyện khác nhau: xã Mỹ Sơn của huyện Ninh Sơn và xã Phước Trung của huyện Bác Ái. Từ ngày 1/7/2025, xã thuộc tỉnh Khánh Hòa.
Xã rộng 248,1 km², có 15.800 người, mật độ khoảng 64 người/km². Trụ sở đặt tại trụ sở UBND xã Mỹ Sơn cũ. Xã nằm ở vùng chuyển tiếp giữa miền núi Bác Ái – Ninh Sơn và đồng bằng Phan Rang, cách trung tâm Phan Rang chừng 20 km về phía tây bắc.
Phần Phước Trung cũ thuộc huyện Bác Ái, nơi khoảng 95% dân số là đồng bào dân tộc thiểu số; phần Mỹ Sơn cũ thuộc huyện Ninh Sơn.
Tên gọi và ý nghĩa
Nguồn gốc: xã mới giữ nguyên tên xã Mỹ Sơn cũ thuộc huyện Ninh Sơn. Trong phương án đầu tháng 4/2025, tỉnh Ninh Thuận dự kiến gọi đơn vị này là Ninh Sơn 4, nối theo tên huyện Ninh Sơn; Nghị quyết 36/NQ-TU ngày 25/4/2025 của Tỉnh ủy Ninh Thuận bỏ số thứ tự và chọn lại tên Mỹ Sơn. Tên Phước Trung không còn là tên đơn vị hành chính.
Phân tích Hán Việt:
Ghép lại, Mỹ Sơn (美山) nghĩa là “núi đẹp”. Tên hợp với địa thế xã: phía bắc và tây là đồi núi của vùng Bác Ái – Ninh Sơn, phía nam mở ra đồng bằng. Chữ “Sơn” cũng là yếu tố chung của nhiều xã thuộc huyện Ninh Sơn cũ (Lâm Sơn, Lương Sơn, Quảng Sơn, Hòa Sơn, Nhơn Sơn…), cho thấy cách đặt tên đồng bộ của huyện này.
Tên xã cũ còn lại: Phước Trung theo lối đặt tên chung của các xã Bác Ái cũ — chữ Phước (福, phúc lành) đứng đầu — ghép với Trung, thường hiểu là ở giữa (中) hoặc trung thành (忠); chưa xác định được chữ gốc.
Dễ nhầm: tên Mỹ Sơn quen thuộc trên cả nước vì Khu đền tháp Mỹ Sơn ở Quảng Nam (nay thuộc thành phố Đà Nẵng) — di sản thế giới của người Chăm. Xã Mỹ Sơn ở Khánh Hòa không liên quan đến khu đền tháp này. Hiện cả nước chỉ có một đơn vị cấp xã mang tên Mỹ Sơn; khi ghi địa chỉ vẫn nên kèm “tỉnh Khánh Hòa”.
Địa lý
Theo Wikipedia tiếng Việt, xã giáp xã Bác Ái và Bác Ái Đông ở phía bắc; Xuân Hải, Phước Hậu và phường Đô Vinh ở phía nam; Thuận Bắc ở phía đông; Ninh Sơn và Anh Dũng ở phía tây.
Huyện Ninh Sơn cũ có địa hình chủ yếu là đồi thấp, cao dần từ đông nam lên tây bắc; khí hậu nhiệt đới bán khô hạn, lượng mưa khoảng 1.000–1.200 mm/năm, mùa mưa từ tháng 5 đến tháng 10. Mỹ Sơn nằm ở phía đông nam của vùng này, gần đồng bằng Phan Rang.
Lịch sử
- 1976 — Mỹ Sơn và Phước Trung thuộc vùng huyện Ninh Sơn, tỉnh Thuận Hải.
- 1977 — cả hai thuộc huyện An Sơn.
- 1981 — huyện An Sơn chia, Ninh Sơn được lập lại; hai xã trở về Ninh Sơn.
- 1991 — thuộc huyện Ninh Sơn, tỉnh Ninh Thuận tái lập.
- 6/11/2000 — tái lập huyện Bác Ái: Phước Trung chuyển sang Bác Ái, Mỹ Sơn ở lại Ninh Sơn. Hai xã láng giềng từ đó thuộc hai huyện khác nhau suốt 25 năm. Theo Nghị định 65/2000/NĐ-CP, chín xã tách sang huyện Bác Ái gồm Phước Bình, Phước Hòa, Phước Tân, Phước Đại, Phước Tiến, Phước Thắng, Phước Thành, Phước Trung và Phước Chính; huyện lỵ Bác Ái đặt ở Phước Đại.
- 16/6/2025 — Nghị quyết 1667/NQ-UBTVQH15 nhập Phước Trung và Mỹ Sơn thành xã Mỹ Sơn, hiệu lực 1/7/2025, cùng lúc Ninh Thuận nhập vào Khánh Hòa.
Lần sáp nhập năm 2025 vì vậy đưa hai xã vốn chung một huyện trước năm 2000 trở lại cùng một đơn vị hành chính.
Dân cư – xã hội
Xã có 15.800 người. Năm 2025 xã có mười thôn: Đồng Dầy, Mỹ Hiệp, Nha Húi, Phú Thạnh, Phú Thuận, Phú Thủy, Rã Giữa, Rã Trên, Tân Mỹ và Tham Dú; đề án năm 2026 nhập Rã Giữa vào Rã Trên và Tham Dú vào Đồng Dầy, còn tám thôn.
Huyện Ninh Sơn cũ có các dân tộc Kinh, Raglai, Chăm, K’Ho, Hoa, Churu cùng sinh sống; huyện Bác Ái cũ, nơi có xã Phước Trung, chủ yếu là người Raglai.
Kinh tế
Nông nghiệp là nền tảng kinh tế của xã. Theo tư liệu về huyện Ninh Sơn cũ, trên địa bàn xã Mỹ Sơn có dự án nhà máy điện mặt trời. Phần Phước Trung cũ nằm trong định hướng chung của huyện Bác Ái cũ là phát triển cây trồng có giá trị kinh tế cao qua mô hình hợp tác xã.
Văn hóa
Tư liệu tra cứu không ghi nhận di tích xếp hạng riêng của xã. Với cộng đồng Raglai của vùng Bác Ái – Ninh Sơn cũ, nhà sàn, các nhạc cụ mã la, đàn chapi, kèn môi và kho trường ca, truyện cổ là những thành tố văn hóa tiêu biểu.
Giao thông
Quốc lộ 27 nối Phan Rang với vùng Ninh Sơn cũ và lên Đà Lạt đi qua địa bàn xã. Từ trung tâm xã có thể xuống Phan Rang hoặc lên thị trấn Tân Sơn cũ (nay thuộc xã Ninh Sơn), nơi giao với Quốc lộ 27B đi Bác Ái và Cam Ranh. Quốc lộ 27B dài 53 km, kết thúc ở Quốc lộ 1 tại xã Nam Cam Ranh.
Hành chính
Địa chỉ ghi: “thôn …, xã Mỹ Sơn, tỉnh Khánh Hòa”. Người dân Phước Trung cũ trước làm thủ tục ở huyện Bác Ái, nay cùng làm tại UBND xã Mỹ Sơn (trụ sở xã Mỹ Sơn cũ).
Bản đồ Xã Mỹ Sơn
Ghim đặt tại vị trí trụ sở xã. Mở trên Google Maps ↗
Xã, phường cũ hợp thành
Xã Mỹ Sơn được lập từ 2 đơn vị cấp xã cũ theo Nghị quyết 1667/NQ-UBTVQH15 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội:
| Đơn vị cũ | Huyện, quận, thị xã cũ | Tỉnh cũ | Phạm vi |
|---|---|---|---|
| Xã Phước Trung | Huyện Bác Ái | Tỉnh Ninh Thuận | toàn bộ |
| Xã Mỹ Sơn | Huyện Ninh Sơn | Tỉnh Ninh Thuận | toàn bộ |
Hỏi đáp nhanh
Xã Mỹ Sơn (Khánh Hòa) gồm những xã cũ nào?
Xã Phước Trung (huyện Bác Ái) và xã Mỹ Sơn (huyện Ninh Sơn), tỉnh Ninh Thuận cũ.
Tên Mỹ Sơn có nghĩa là gì?
Mỹ Sơn (美山) nghĩa là “núi đẹp”: mỹ là đẹp, sơn là núi. Xã giữ tên xã Mỹ Sơn cũ; tên dự kiến ban đầu là Ninh Sơn 4.
Xã Mỹ Sơn có liên quan đến Thánh địa Mỹ Sơn không?
Không. Khu đền tháp Mỹ Sơn nằm ở vùng Quảng Nam cũ; xã Mỹ Sơn ở Khánh Hòa chỉ trùng tên.
Vì sao xã Mỹ Sơn gồm xã của hai huyện?
Phước Trung và Mỹ Sơn cùng thuộc Ninh Sơn đến năm 2000; khi tái lập huyện Bác Ái, Phước Trung chuyển sang Bác Ái. Năm 2025 hai xã được nhập lại.
Quốc lộ nào qua xã Mỹ Sơn?
Quốc lộ 27, nối Phan Rang với vùng Ninh Sơn cũ và Đà Lạt.
Cùng Huyện Bác Ái, Huyện Ninh Sơn trước đây
- Phường Đô Vinh 33.207
- Xã Anh Dũng 10.300
- Xã Bác Ái 12.270
- Xã Bác Ái Đông 9.335
- Xã Bác Ái Tây 11.090
- Xã Lâm Sơn 24.247
- Xã Ninh Sơn 32.003
← Toàn bộ 65 xã, phường của Khánh Hòa Tra tên xã cũ → mới